<\/p>\n\n\n\n
20 Eyl\u00fcl 2004<\/p>\n\n\n\n
Ertan \u00dcNAL<\/strong><\/p>\n\n\n\n <\/p>\n\n\n\n <\/p>\n\n\n\n \u0130STANBUL\u2019DA ZEPL\u0130N HEYECANI<\/strong><\/p>\n\n\n\n Almanlar\u0131n \u00fcnl\u00fc \u201c Glaf Zeppelin\u201di 1929 y\u0131l\u0131 Mart ay\u0131 sonunda \u015fark seyahatine \u00e7\u0131karken \u0130stanbul \u00fczerinden ge\u00e7ece\u011fi de a\u00e7\u0131klanm\u0131\u015ft\u0131. Bu haber \u0130stanbul\u2019da b\u00fcy\u00fck bir heyecan yaratt\u0131, g\u00fcndemi de\u011fi\u015ftirdi. Kente gelen davetsiz konuk Tro\u00e7ki de unutuldu, Bo\u011faza Tuna nehrinden gelen buzlar da\u2026 \u0130stanbullular \u00fc\u00e7 g\u00fcn boyunca zeplin\u2019le yatt\u0131, kalkt\u0131, g\u00f6kten gelen her motor g\u00fcr\u00fclt\u00fcs\u00fcnde sokaklara, meydanlara d\u00f6k\u00fcld\u00fc\u2026 Bu yo\u011fun ilgiye kar\u015f\u0131l\u0131k zeplinin de onlara bir s\u00fcrprizi vard\u0131.<\/p>\n\n\n\n \u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 \u0130stanbul, 1910 <\/strong>y\u0131l\u0131n\u0131nMay\u0131s ay\u0131nda d\u00fcnyay\u0131 ziyareti her yerde oldu\u011fu gibi kentte de b\u00fcy\u00fck korku ve pani\u011fe yol a\u00e7an Halley kuyruklu y\u0131ld\u0131z\u0131n\u0131n geli\u015finden 19 y\u0131l sonra bir ba\u015fka g\u00f6k cismini kar\u015f\u0131lamaya, daha do\u011fru bir deyi\u015fle g\u00f6rmeye haz\u0131rlan\u0131yordu. Ama bu kez, bu bekleyi\u015fte korku yoktu, korkunun yerini merak ve heyecan alm\u0131\u015ft\u0131.<\/p>\n\n\n\n \u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 1910 y\u0131l\u0131nda \u0130stanbul\u2019da konu\u015fulanlar, d\u00fcnyan\u0131n \u00e7e\u015fitli yerlerinde konu\u015fulanlardan farkl\u0131 de\u011fildi. B\u00fcy\u00fck bir h\u0131zla yakla\u015fmakta olan Halley kuyruklu y\u0131ld\u0131z\u0131 d\u00fcnyaya \u00e7arpacak, bu ise d\u00fcnyan\u0131n ve insanl\u0131\u011f\u0131n sonu olacakt\u0131. Kutsal kitaplarda s\u00f6z edilen k\u0131yamet buydu i\u015fte\u2026 \u0130stanbul\u2019da darac\u0131k sokaklar\u0131n iki yan\u0131nda yer alan ve birbirine yaslanarak ayakta durmaya \u00e7al\u0131\u015fan cumbal\u0131, eski ah\u015fap evlerden, tulumbac\u0131 kahvelerine, sadrazaml\u0131k kat\u0131ndan saraya kadar heryerde ayn\u0131 \u015feyler konu\u015fuluyor, korkudan g\u00f6zler b\u00fcy\u00fcrken, kulaktan kula\u011fa f\u0131s\u0131ldanarak t\u00fcm \u015fehre yay\u0131lan s\u00f6ylentiler y\u00fcreklerdeki korkunun daha da artmas\u0131na neden oluyordu. Bu konu\u015fmalar uzay\u0131p giderken, son anda g\u00fcnahlar\u0131n\u0131 itiraf edenler, birbirine s\u00f6yledikleri yalanlar\u0131 a\u00e7\u0131klayanlar, yok de\u011fildi. Bunu yan\u0131 s\u0131ra kimileri vasiyetnamelerini yazm\u0131\u015f, kimileri Halley\u2019in d\u00fcnya\u2019ya \u00e7arpmas\u0131 s\u0131ras\u0131nda denizlerin y\u00fckselece\u011fi, her taraf\u0131 sular\u0131n basaca\u011f\u0131 s\u00f6ylentisiyle bah\u00e7elerine sandal haz\u0131rlatm\u0131\u015ft\u0131. Kimileri de kap\u0131y\u0131, bacay\u0131 kapat\u0131p kendilerini evlerine hapsetmi\u015f, g\u00f6kten gelecek \u00f6l\u00fcm\u00fc beklemeye koyulmu\u015flard\u0131.<\/p>\n\n\n\n <\/p>\n\n\n\n BO\u015eUNA KORKMU\u015eLARDI<\/u><\/strong><\/p>\n\n\n\n 4 May\u0131s 1910 gecesi beklenen ger\u00e7ekle\u015fmedi! D\u00fcnya Halley kuyruklu y\u0131ld\u0131z\u0131n\u0131n milyonlarca kilometreyi bulan kuyru\u011funun i\u00e7inden sa\u011f salim ge\u00e7mi\u015f, kimsenin burnu bile kanamam\u0131\u015ft\u0131. Korkular, Paris, Viyana, Berlin gibi kentlerde yerini \u00e7\u0131lg\u0131nca e\u011flenmeye b\u0131rak\u0131rken, \u0130stanbul\u2019da da \u015f\u00fck\u00fcr dualar\u0131 ediliyordu. Bu olay, H\u00fcseyin Rahmi G\u00fcrp\u0131nar\u2019\u0131n usta kalemiyle yazd\u0131\u011f\u0131 \u201cKuyruklu y\u0131ld\u0131z alt\u0131nda bir izdiva\u00e7 \u201c adl\u0131 romanda ebedile\u015fti.<\/p>\n\n\n\n Ve \u015fimdi bu olay\u0131n \u00fczerinden y\u0131llar ge\u00e7tikten sonra \u0130stanbul\u2019un g\u00fcndeminde yine bir ziyaret vard\u0131. Ama bu kez gelen, \u2018 Asr\u0131n harika bulu\u015fu \u2018 olarak nitelenen hava gemisi Zeplin\u2019di.<\/p>\n\n\n\n \u0130stanbul\u2019un \u015fiddetli bir k\u0131\u015f ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 g\u00fcnlerde Almanya\u2019dan gelen ve t\u00fcm b\u00fcy\u00fck gazetelerin man\u015fetten verdi\u011fi haber birden halk\u0131n g\u00fcndeminde ilk s\u0131ray\u0131 ald\u0131. Stalin y\u00f6netimince Sovyetler Birli\u011finden s\u00fcrg\u00fcn edilen eski sava\u015f komiseri Tro\u00e7k\u2019inin \u0130stanbul\u2019a geli\u015fi, Bo\u011fazi\u00e7i\u2019nin Tuna\u2019dan gelen buzlarla kaplanmas\u0131, g\u00fcnler s\u00fcren kar ya\u011f\u0131\u015f\u0131, hepsi ilgin\u00e7li\u011fini yitirdi ve yerini Zeplin ald\u0131.<\/p>\n\n\n\n <\/p>\n\n\n\n \u0130STANBUL\u2019UN \u00dcST\u00dcNDEN GE\u00c7ECEK<\/u><\/strong><\/p>\n\n\n\n \u201c Zeplin \u015eark seyahatine ba\u015fl\u0131yor \u201c , \u201c Zeplin \u00fcst\u00fcm\u00fczden ge\u00e7ecek\u201d \u201c Zeplin \u0130stanbul afak\u0131nda (ufkunda) bir cevelan yapacak (dola\u015facak ) \u201c gazetelerde yeralan bu ba\u015fl\u0131klar halk\u0131n merak\u0131n\u0131 b\u00fcsb\u00fct\u00fcn k\u00f6r\u00fckl\u00fcyor, yine 19 y\u0131l \u00f6nce oldu\u011fu gibi mahalle kahvelerinden, evlerdeki \u2018 g\u00fcn\u2019lere, resmi dairelerden okullara kadar heryerde bu konu konu\u015fuluyordu.<\/p>\n\n\n\n Neydi Zeplin? Gazeteler anlata anlata bitiremiyorlard\u0131. Zeplin demek, idare edilebilen, g\u00fcd\u00fcml\u00fc balon demekti. \u0130lk kez Graf Von Zeppelin taraf\u0131ndan yap\u0131lm\u0131\u015f, geli\u015fmi\u015f modelleri Birinci D\u00fcnya Sava\u015f\u0131\u2019nda da kullan\u0131lm\u0131\u015f, yolcu ta\u015f\u0131mac\u0131l\u0131\u011f\u0131nda da ba\u015far\u0131l\u0131 hizmetler vermi\u015fti. \u0130stanbul \u00fczerinde bir tur atmas\u0131 beklenen Graf Zeplin ( Kont Zeplin ) ise t\u00fcr\u00fcn\u00fcn en geli\u015fmi\u015f modeliydi. Zeplin\u2019in yolcular\u0131 aras\u0131nda daha sonra yer alan yazar Yunus Nadi Bey\u2019in ifadesine g\u00f6re \u201c 28 k\u00f6\u015feli puro \u201c \u015feklinde olan bu hava ta\u015f\u0131t\u0131n\u0131n boyu 236 metreydi ve her t\u00fcrl\u00fc konforu haizdi. Daha \u00f6nce ba\u015far\u0131l\u0131 bir Amerika seyahati yapm\u0131\u015f, Atlanti\u011fi bir sorun \u00e7\u0131kmadan a\u015fm\u0131\u015ft\u0131. \u015eimdi ise \u015eark seyahatinden sonra bir d\u00fcnya turuna haz\u0131rlanmaktayd\u0131.<\/p>\n\n\n\n <\/p>\n\n\n\n GAZETEC\u0130LER SEFERBER OLDU<\/u><\/strong><\/p>\n\n\n\n Zeplinin gelece\u011fi \u00f6\u011frenilir \u00f6\u011frenilmez, d\u00f6nemin \u00fcnl\u00fc gazete foto\u011fraf\u00e7\u0131lar\u0131ndan Selahattin Giz, Ali Ersan, Faik \u015eenol ve Hilmi \u015eahenk kendilerine \u00fcs olarak tarihi Beyaz\u0131t Yang\u0131n kulesini se\u00e7mi\u015fler, bak\u0131ms\u0131zl\u0131ktan d\u00f6k\u00fclmekte olan 180 basama\u011f\u0131 korku ile \u00e7\u0131karak, yerden 85 metre y\u00fckseklikteki tara\u00e7aya yerle\u015fmi\u015flerdi. Bunun yan\u0131 s\u0131ra Galata Kulesi de hem gazetecilerin, hem de merakl\u0131lar\u0131n ak\u0131n\u0131na u\u011fram\u0131\u015f, g\u00f6zler ufka kenetlenmi\u015fti. So\u011fuk nedeniyle d\u0131\u015far\u0131 \u00e7\u0131kmak istemeyenler ise, evlerinde g\u00f6ky\u00fcz\u00fcn\u00fc en iyi g\u00f6rebilecekleri yeri se\u00e7ip karargah kurmu\u015flard\u0131!<\/p>\n\n\n\n Dolmabah\u00e7e yoku\u015fu ba\u015f\u0131nda ise, dededen kalma ayakl\u0131 d\u00fcrb\u00fcnleri temizleyip servise haz\u0131r hale getirenler yeralm\u0131\u015ft\u0131. Zeplini, d\u00fcrb\u00fcnle izlemek isteyenler 10 kuru\u015fu bast\u0131r\u0131p bakabilecekti. Yeter ki zeplinin geli\u015fi ertelenmesin!<\/p>\n\n\n\n Verilen bilgiye g\u00f6re zeplinin geli\u015fi ancak hava ko\u015fullar\u0131n\u0131n k\u00f6t\u00fcye gitmesiyle ertelenebilirdi. Beklenmedik bir f\u0131rt\u0131na, yo\u011fun kar ya\u011f\u0131\u015f\u0131 gibi nedenler zeplinin geli\u015fine mani olabilirdi. B\u00f6yle bir tehlike olup olmad\u0131\u011f\u0131 \u00f6\u011frenmek istiyenler Kandilli Rasathanesini telefon ya\u011fmuruna tutuyor, o d\u00f6nemin Ahmet Mete I\u015f\u0131kara\u2019s\u0131 olan rasathane M\u00fcd\u00fcr\u00fc tatl\u0131 dilli Fatin Hoca\u2019dan cevap bekliyorlard\u0131. Fatin ( G\u00f6kmen ) Hoca da onlara m\u00fcjde say\u0131labilecek s\u00f6zler s\u00f6yl\u00fcyordu\u2026 Zeplinin gelmesi beklenen s\u00fcrede hava a\u00e7\u0131kt\u0131. Suhunet (s\u0131cakl\u0131k ) s\u0131f\u0131r dereceye kadar d\u00fc\u015fecekti ama kar ya\u011f\u0131\u015f\u0131 beklenmiyordu.<\/p>\n\n\n\n Graf Zeplin\u2019in \u0130stanbullulara k\u00fc\u00e7\u00fck bir s\u00fcrprizide olacakt\u0131. Balon \u0130stanbul \u00fczerinden ge\u00e7erken, Alman gazetelerinin \u0130stanbul temsilcisi M. Feldmann i\u00e7in a\u015fa\u011f\u0131ya k\u00fc\u00e7\u00fck bir paket atacakt\u0131. Art\u0131k Kad\u0131k\u00f6y\u2019e mi d\u00fc\u015fer, Karak\u00f6y\u2019e mi bilinmez, Bu paketi bulup Cihangir\u2019de \u00fczerinde yaz\u0131l\u0131 adrese g\u00f6t\u00fcrene \u201c y\u00fckl\u00fc \u201c bir m\u00fckafat verilecekti. Paketin denize d\u00fc\u015fmesi halinde ne olaca\u011f\u0131 bilinmiyordu ama bu y\u00fckl\u00fc m\u00fckafat a\u00e7\u0131klamas\u0131 \u00e7o\u011funlu\u011fu i\u015fsiz, g\u00fc\u00e7s\u00fcz tak\u0131m\u0131ndan bir\u00e7ok kimsenin g\u00f6zlerini kama\u015ft\u0131rm\u0131\u015ft\u0131. Bu paket, talih ku\u015fu gibi kimin ba\u015f\u0131na konacakt\u0131 acaba ?<\/p>\n\n\n\n \u00a0<\/p>\n\n\n\n ZEPL\u0130N YOLDA<\/u><\/strong><\/p>\n\n\n\n Beyaz\u0131t ve Galata Kulesi\u2019nde \u201c Zeplin n\u00f6beti\u201d tutanlar so\u011fuktan buz keserken, ajanslar zeplinle ilgili haberleri ge\u00e7meye devam ediyorlard\u0131. Almanya\u2019da Konstans g\u00f6l\u00fc sahilindeki Fridrishafen\u2019deki alandan havalanan Dr. Eckener y\u00f6netimindeki zeplin 25 Mart g\u00fcn\u00fc \u00f6\u011fleden sonra saat 3\u2019te Roma, daha sonra da Napoli \u00fczerinden ge\u00e7mi\u015f, her iki kentte de balkonlara, damlara, sokaklara \u00e7\u0131kan halk\u0131n co\u015fkun tezah\u00fcrat\u0131yla kar\u015f\u0131lanm\u0131\u015f, – Zeplindekiler duysun duymas\u0131n \u2013 aryalar, operalar s\u00f6ylenerek u\u011furlanm\u0131\u015ft\u0131. Aryalara ta\u015f\u0131tlar\u0131n klakson, vapurlar\u0131n d\u00fcd\u00fck sesleri kar\u0131\u015fm\u0131\u015f, zeplin kentlerin \u00fczerinde bir cevelan yapt\u0131ktan ( dola\u015ft\u0131ktan ) sonra uzakla\u015fm\u0131\u015ft\u0131.<\/p>\n\n\n\n Yolcular\u0131n aras\u0131nda Zeplin\u2019in mucidinin k\u0131z\u0131 Kontes Brandenstein Zeppelin\u2019le , \u0130ngiliz gazeteci yazar leydi Drumund Hey\u2019in de bulundu\u011fu zeplin Akdeniz\u2019e do\u011fru inerken, \u0130stanbul\u2019daki sab\u0131rs\u0131z bekleyi\u015f son haddini bulmu\u015ftu. Zeplin \u0130stanbul semalar\u0131na girdi\u011fi anda, bir tayyare filosu taraf\u0131ndan kar\u015f\u0131lanacak, vapurlar d\u00fcd\u00fcklerini, kara ta\u015f\u0131tlar\u0131 klaksonlar\u0131n\u0131 \u00e7alacakt\u0131.<\/p>\n\n\n\n <\/p>\n\n\n\n \u201c ZEPL\u0130N YER\u0130NE KRUVAZ\u00d6R GELD\u0130 \u201c<\/u><\/strong> \u00a0<\/p>\n\n\n\n 27 Mart \u00c7ar\u015famba g\u00fcn\u00fc yay\u0131nlanan gazeteler zeplinin sabah saat dokuzda \u0130stanbul\u2019un \u00fczerinden ge\u00e7ece\u011fini bildiriyorlard\u0131. Ama verilen saatte sokaklara \u00e7\u0131kan halk g\u00f6ky\u00fcz\u00fcnde hi\u00e7bir \u015fey g\u00f6remedi. Zeplin gecikmi\u015fti.<\/p>\n\n\n\n Ayn\u0131 g\u00fcn saat 15.00 s\u0131ralar\u0131nda t\u00fcm \u015fehir top at\u0131\u015flar\u0131yla sars\u0131l\u0131nca Resmi daireler, okullar, evlerde olanlar hemen hepsi \u201c Zeplin geldi \u201c diye heyecanla sokaklara, sahillere d\u00f6k\u00fcld\u00fcler. Elveri\u015fli yeri olanlar damlara \u00e7\u0131kt\u0131. Sab\u0131rs\u0131z bak\u0131\u015flar, ufku tarad\u0131. Ama kimse yine bir \u015fey g\u00f6remedi.<\/p>\n\n\n\n Oysa o s\u0131rada Amerika A\u00e7\u0131k Deniz Filosundan Raleigh kruvaz\u00f6r\u00fc resmi bir ziyaret i\u00e7in \u0130stanbul Liman\u0131na girmekteydi.Gemi \u015fehri top at\u0131\u015f\u0131yla selamlarken, herkes top at\u0131\u015f\u0131n\u0131n zeplinin geldi\u011fini haber vermek i\u00e7in yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 zannetmi\u015f, bu nedenle sahillere \u00e7\u0131km\u0131\u015ft\u0131. Ama bunun bir yarar\u0131 da olmu\u015ftu. Konu kruvaz\u00f6r\u00fcn m\u00fcrettebat\u0131 daha sonra kendileriyle g\u00f6r\u00fc\u015fen gazetecilere \u201cD\u00fcnyan\u0131n d\u00f6rt bir yan\u0131n\u0131 gezdiklerini, ilk kez b\u00f6ylesine b\u00fcy\u00fck bir kalabal\u0131k taraf\u0131ndan kar\u015f\u0131land\u0131klar\u0131n\u0131 \u201c a\u00e7\u0131kl\u0131yorlard\u0131. Sahillerdeki halk onlara bu izlenimi vermi\u015fti !<\/p>\n\n\n\n <\/p>\n\n\n\n G\u00dcNL\u00dcK YA\u015eAM S\u00dcRERKEN<\/u><\/strong><\/p>\n\n\n\n Zeplin\u2019i beklerken, g\u00fcnl\u00fck ya\u015fam da ola\u011fan ak\u0131\u015f\u0131yla s\u00fcr\u00fcyordu hi\u00e7 \u015f\u00fcphesiz\u2026 Ama \u2018 Zeplin \u2018 ad\u0131n\u0131n kar\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131 baz\u0131 olaylar da gazetelere ge\u00e7iyordu.<\/p>\n\n\n\n Otomobiliyle Galata K\u00f6pr\u00fcs\u00fcnden ge\u00e7mekte olan bir \u015fah\u0131s, i\u015fitti\u011fi motor g\u00fcr\u00fclt\u00fcs\u00fc \u00fczerine \u2018 Zeplin\u2019in geldi\u011fini \u2018 zannederek ba\u015f\u0131n\u0131 havaya kald\u0131rm\u0131\u015f, tam bu s\u0131rada kar\u015f\u0131dan kar\u015f\u0131ya ge\u00e7mekte olan bir \u015fahsa \u00e7arparak baca\u011f\u0131n\u0131n k\u0131r\u0131lmas\u0131na yol a\u00e7m\u0131\u015ft\u0131.<\/p>\n\n\n\n Mart ayaz\u0131nda \u00fc\u015f\u00fcmemek i\u00e7in birka\u00e7 kadeh i\u00e7ki i\u00e7tikten sonra ak\u015fam dama \u00e7\u0131karak \u2018 Zeplin\u2019i ilk g\u00f6ren ve mahalleye haber veren ki\u015fi olmak \u2018 isteyen bir \u015fah\u0131s da damdan d\u00fc\u015fm\u00fc\u015f, olay\u0131 kol ve bacaklar\u0131ndaki k\u0131r\u0131klarla atlatarak \u00f6l\u00fcm\u00fcn e\u015fi\u011finden d\u00f6nm\u00fc\u015ft\u00fc.<\/p>\n\n\n\n \u0130stanbul\u2019un \u00e7ok tan\u0131nm\u0131\u015f bir okulunda \u2013 haberde okulun ad\u0131 verilmiyordu \u2013 cereyan eden olay ise bir \u00f6\u011frencinin okuldan uzakla\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131yla sonu\u00e7lanm\u0131\u015ft\u0131. Okulun son s\u0131n\u0131f \u00f6\u011frencileri, derse giren \u00f6\u011fretmenlerinden zeplini g\u00f6rmek i\u00e7in tara\u00e7aya \u00e7\u0131kma izni istemi\u015flerdi. \u00d6\u011fretmen \u201c motor sesi duyulur duyulmaz birlikte d\u0131\u015far\u0131 \u00e7\u0131kar\u0131z\u201d cevab\u0131n\u0131 vererek derse devam etmi\u015f, k\u0131sa bir s\u00fcre sonra da motor sesi duyulmaya ba\u015flanm\u0131\u015ft\u0131. Ama ses, g\u00f6kten de\u011fil de s\u0131n\u0131f\u0131n i\u00e7inden geliyor gibiydi. \u00d6\u011frenciler \u201c Hocam Zeplin geldi \u201c diye ayaklan\u0131rken, \u00f6\u011fretmen hepsini susturup , yerine oturtmu\u015f, motor sesi \u00e7\u0131karan \u00f6\u011frenciyi eliyle koymu\u015f gibi bularak disiplin kuruluna vermi\u015fti. Disiplin kurulu\u2019nun cezas\u0131 ise okuldan uzakla\u015ft\u0131rmayd\u0131.<\/p>\n\n\n\n <\/p>\n\n\n\n ZEPL\u0130N KAYIP !<\/u><\/strong><\/p>\n\n\n\n 28 mart g\u00fcn\u00fcne ili\u015fkin Cumhuriyet Gazetesi\u2019nde Zeplin\u2019le ilgili \u015fu haber yeral\u0131yordu:<\/p>\n\n\n\n \u201c Balon hepimizi \u015fa\u015f\u0131rtt\u0131 ! Gelip gelmeyece\u011fi hakk\u0131nda hi\u00e7bir yer m\u00fcspet malumat ( olumlu bilgi ) vermiyor. Halk\u0131n sabahtan ak\u015fama kadar b\u00fcy\u00fck meydanlarda, damlarda, hatta yang\u0131n kulesindeki bekleyi\u015fleri bo\u015fa gitmi\u015ftir.<\/p>\n\n\n\n Ye\u015filk\u00f6y\u2019den fas\u0131la ile u\u00e7an u\u00e7aklar ufuklarda zepline benzer bir\u015fey g\u00f6remeyerek istasyonlar\u0131na avdet etmi\u015flerdir.<\/p>\n\n\n\n Gazetemiz, zeplin rakipleriyle ( yolcular\u0131yla ) muhabere imkan\u0131 aram\u0131\u015f, B\u00fcy\u00fckdere telsizi vas\u0131tas\u0131yla \u2018 \u0130stanbul\u2019da \u00e7\u0131kan Cumhuriyet Gazetesi Zeplin rakiplerine ( Yolcular\u0131na ) iyi seyahat temenni eder \u201c mealinde mesaj \u00e7ekmi\u015f, ancak bir cevap alamam\u0131\u015ft\u0131r. \u201c<\/p>\n\n\n\n Zeplin, en son kutsal \u015fehir Kud\u00fcs \u00fczerinde g\u00f6r\u00fclm\u00fc\u015f, daha sonra ba\u011flant\u0131 kesilmi\u015fti. Kud\u00fcs\u2019ten sonra d\u00f6n\u00fc\u015f yolculu\u011funa ba\u015flayan zeplin\u2019in Akdenize, ya da Anadolu\u2019nun \u00fccra bir k\u00f6\u015fesine d\u00fc\u015fm\u00fc\u015f olmas\u0131 ihtimali herkesin t\u00fcylerini \u00fcrpertiyordu. B\u00f6yle bir durumda bir ki\u015finin kurtulmas\u0131 bile olanaks\u0131zd\u0131.<\/p>\n\n\n\n Bir g\u00fcn sonra durum ayd\u0131nland\u0131. Zeplin, Akdeniz \u00fczerinden u\u00e7arken, rotas\u0131n\u0131 de\u011fi\u015ftirmi\u015f, \u00f6nce Atina \u00dczerinde dola\u015fm\u0131\u015f, daha sonra \u0130stanbul\u2019a do\u011fru hareket etmi\u015fti. Ancak \u015fiddetli \u201c Muhalif r\u00fczgarlar \u201c ilerlemesini engelledi\u011finden geri d\u00f6nmek zorunda kalm\u0131\u015f, Atina \u00fczerinde bir tur daha att\u0131ktan sonra Dalma\u00e7ya sahillerini izleyerek \u00fcss\u00fcne gitmeye ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131.<\/p>\n\n\n\n \u0130stanbullular\u0131n t\u00fcm bekleyi\u015fi bo\u015fa gitmi\u015fti ! Muhalif ( Ayk\u0131r\u0131, kar\u015f\u0131 ) r\u00fczgarlar da tam esecek zaman\u0131 bulmu\u015ftu\u2026 O Mart so\u011fu\u011funda zeplini beklerken ka\u00e7 ki\u015finin hastaland\u0131\u011f\u0131 ise bilinmiyor.<\/p>\n\n\n\n <\/p>\n\n\n\n \u201c ZEPL\u0130N TAKS\u0130M\u2019E \u0130N\u0130YOR ! \u201c<\/u><\/strong><\/p>\n\n\n\n Zeplin\u2019den iyice umudu kesenlerden AK\u015eAM Gazetesi okurlar\u0131, 1 Nisan g\u00fcn\u00fc gazetelerinde okuduklar\u0131 haberle \u015fa\u015f\u0131rd\u0131lar. Haberde, zeplinin yeniden rotas\u0131n\u0131 de\u011fi\u015ftirip \u0130stanbul\u2019a gelece\u011fi, saat 3 ile 4 aras\u0131nda Taksim Meydan\u0131\u2019na ini\u015f yapaca\u011f\u0131, iki han\u0131m yolcuyu indirece\u011fi bildiriliyordu. Gazete haberi \u00e7ok emin kaynaklardan ald\u0131\u011f\u0131n\u0131, sa\u011flam oldu\u011funu bildiriyordu. Bu inand\u0131r\u0131c\u0131 haber \u00fczerine bir\u00e7ok ki\u015fi Taksim\u2019e gitmeye karar verdi.<\/p>\n\n\n\n O g\u00fcn Cumhuriyet Gazetesi\u2019nde de ilgin\u00e7 bir haber vard\u0131. Limanda konuk olarak bulunmakta olan Amerikan kruvaz\u00f6r\u00fc personeli denizde z\u0131pk\u0131nla yaralad\u0131klar\u0131 bir ayg\u0131r\u0131 yakalam\u0131\u015flard\u0131. Gemi Komutan\u0131 Amiral Dayton, yaral\u0131 deniz ayg\u0131r\u0131n\u0131 T\u00fcrk- Amerikan dostlu\u011funun ni\u015fanesi olarak Bahriye komutanl\u0131\u011f\u0131na hediye etmi\u015f, Ayg\u0131r ge\u00e7ici olarak Kabata\u015f iskelesindeki kay\u0131k ba\u011flama yerine konulmu\u015ftu. Deniz ayg\u0131r\u0131 tedavi edildikten sonra \u2013 Bir hayvanat bah\u00e7esi olmad\u0131\u011f\u0131ndan \u2013 Hali\u00e7\u2019e nakledilecekti. Hayvanlar\u0131 Koruma Cemiyeti, haberi al\u0131r almaz deniz ayg\u0131r\u0131n\u0131n bak\u0131m\u0131n\u0131 \u00fcstlenmi\u015fti\u2026<\/p>\n\n\n\n \u0130ki haberi birden okuyanlar, bir ta\u015fla iki ku\u015f vurmay\u0131, hem de \u00e7oluk \u00e7ocuk Taksim\u2019e ve Kabata\u015f\u2019a gitmeyi d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fcler. Balonla sevab\u0131na bir iki tur att\u0131r\u0131rlarsa \u0130stanbul\u2019u havadan g\u00f6rme imkan\u0131 do\u011fabilirdi. Deniz ayg\u0131r\u0131 ise \u00e7ocuklar i\u00e7in iyi bir e\u011flence kayna\u011f\u0131 olacakt\u0131. Merakl\u0131 g\u00f6zlerle d\u0131\u015far\u0131 bakanlar tek bir bulut bile olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6rd\u00fcler. Hava, zeplinin ini\u015fi i\u00e7in m\u00fckemmeldi.<\/p>\n\n\n\n O g\u00fcn, yeni al\u0131nan 4 otob\u00fcsle Beyaz\u0131t \u2013 Taksim seferleri de ba\u015flam\u0131\u015f bulunuyordu. Otob\u00fcslere dolu\u015fanlar Zeplin\u2019in geli\u015f saatini ka\u00e7\u0131rmamak i\u00e7in \u00f6nce Taksim\u2019in yolunu tuttular.<\/p>\n\n\n\n <\/p>\n\n\n\n ACI S\u00dcRPR\u0130Z<\/u><\/strong><\/p>\n\n\n\n Hen\u00fcz d\u00fczenlenmemi\u015f olan Taksim Meydan\u0131\u2019nda bir hayli kalabal\u0131k vard\u0131. Ama bu konuda bilgili ki\u015filer, baz\u0131 eksikliklerin oldu\u011funu hemen fark ettiler. \u00d6rne\u011fin Zeplinin inece\u011fi yerle ilgili hi\u00e7bir haz\u0131rl\u0131k yap\u0131lmam\u0131\u015ft\u0131. En az\u0131ndan iplerinin ba\u011flanaca\u011f\u0131 direkler bile dikilmemi\u015fti. Sonra b\u00f6ylesine \u00f6nemli konuklar\u0131 kar\u015f\u0131lamak \u00fczere \u015fehir temsilcilerinin de burada bulunmas\u0131 gerekmezmiydi? Vali ve Belediye ba\u015fkan\u0131 neredeydi ? Bu tip t\u00f6renlerde al\u0131\u015f\u0131lan bando da yoktu ortal\u0131kta\u2026Saat 16.00\u2019y\u0131 ge\u00e7ip Zeplin g\u00f6r\u00fcnmeyince bunun 1 Nisan \u015fakas\u0131 oldu\u011funu anlad\u0131lar.<\/p>\n\n\n\n \u00dc\u015f\u00fcm\u00fc\u015f, ayaklar\u0131 donmu\u015f, devaml\u0131 yukar\u0131 bakmaktan boyunlar\u0131 tutulmu\u015f, k\u0131zg\u0131n kitlenin bir b\u00f6l\u00fcm\u00fc \u201c Zarar\u0131n neresinden d\u00f6n\u00fclse kard\u0131r. Bari gidip Kabata\u015f\u2019taki deniz ayg\u0131r\u0131n\u0131 g\u00f6relim \u201c dediler. Orada da kendilerini sabahtan beri gelen binlerce ki\u015fiye dert anlatmaktan \u00e7\u0131ld\u0131rma raddesine gelmi\u015f bir g\u00f6revli kar\u015f\u0131lad\u0131 \u201c Ne ayg\u0131r\u0131 karde\u015fim, Vallahi de yok, billahi de yok\u2026 \u201cdiye ba\u011f\u0131r\u0131yordu. Bu da d\u00f6nemin en ciddi gazetesi Cumhuriyet\u2019in nisan bal\u0131\u011f\u0131yd\u0131 !<\/p>\n\n\n\n Cumhuriyet muhabiri Kabata\u015f\u2019ta halk\u0131n tepkisini izledikten sonra gazeteye d\u00f6nmek \u00fczere bindi\u011fi tramvay\u2019da aldat\u0131lanlardan iki ki\u015finin konu\u015fmas\u0131na tan\u0131k oldu. \u00d6fkeli gen\u00e7 yan\u0131ndakine \u015f\u00f6yle diyordu:<\/p>\n\n\n\n \u201c Sanki herg\u00fcn yazd\u0131klar\u0131 yalanlar yetmiyormu\u015f gibi bir de Nisan\u0131n ilk g\u00fcn\u00fc b\u00f6yle k\u00fc\u00e7\u00fcc\u00fck yalanlar uyduruyorlar ! \u201c<\/p>\n\n\n\n \u2018 K\u00fc\u00e7\u00fcc\u00fck yalanlar \u201c s\u00f6zleri gazetecinin g\u00fcl\u00fcmsemesine yol a\u00e7m\u0131\u015ft\u0131. \u201c Bir de Vakit Gazetesi\u2019ni g\u00f6rselerdi \u201c diye d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fc. Vakit, okurlar\u0131na nisan bal\u0131\u011f\u0131 olarak birinci sayfada 8 sutuna man\u015fet bir haber sunmu\u015ftu: \u0130ngiltere. Amerika ile harbe girdi\u201d. Bununla da yetinmeyen gazetenin birinci sayfas\u0131nda yer alan haberlerden d\u00f6rd\u00fc de yaland\u0131 !<\/p>\n\n\n\n Zeplin \u00f6yk\u00fcs\u00fc ile ba\u015flayan geli\u015fmeler, 1 Nisan \u015fakas\u0131yla sona ermi\u015f, \u0130stanbullular yeniden g\u00fcnl\u00fck, monoton ya\u015famlar\u0131na d\u00f6nm\u00fc\u015flerdi\u2026<\/p>\n\n\n\n <\/p>\n\n\n\n 1929 MART\u2019INDA \u0130STANBUL\u2019UN G\u00dcNDEM\u0130<\/strong><\/p>\n\n\n\n \u201c POL\u0130SLER\u0130M\u0130Z U\u00c7ACAK ! \u201c<\/strong><\/p>\n\n\n\n Emniyet M\u00fcd\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc, te\u015fkilat i\u00e7in takiplerde kullan\u0131lmak \u00fczere tayyare almaya karar verdi. Al\u0131nan bu karar\u0131, d\u00f6nemin b\u00fcy\u00fck gazetelerinden Ak\u015fam okurlar\u0131na \u015f\u00f6yle duyuruyordu: \u201c Polis M\u00fcd\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc polislerimizi u\u00e7urmaya karar vermi\u015f. Yani zab\u0131ta c\u00fcr\u00fcm (su\u00e7) sahiplerini Avrupa ve Amerika\u2019da oldu\u011fu gibi tayyare ile takip edecek. Fena fikir de\u011fil. Ama bizde Allaha \u015f\u00fck\u00fcr tayyareli haydutlar yok ki polisler tayyare ile takiplerine \u00e7\u0131ks\u0131nlar. Yerde dola\u015fan c\u00fcr\u00fcm sahiplerini ise g\u00f6kte aramaya hacet yok. Binaenaleyh tayyareli polis, yahut g\u00f6ky\u00fcz\u00fc zab\u0131tas\u0131 asayi\u015ften ( g\u00fcvenlikten) ziyade spor itibariyle m\u00fchim bir te\u015febb\u00fcst\u00fcr. ( Giri\u015fimdir) Yaln\u0131z polislerimiz g\u00f6klerde dola\u015f\u0131rken h\u0131rs\u0131zlar\u0131n da evlerimizde dola\u015fmas\u0131ndan korkulur! \u201c<\/p>\n\n\n\n X T\u0130YATROLAR UCUZLUYOR<\/strong><\/p>\n\n\n\n <\/strong>\u015eehrin Beyo\u011flu yakas\u0131ndan sonra \u015eehzadeba\u015f\u0131\u2019ndaki sinemalar\u0131n da sesli film oynatmaya ba\u015flatmas\u0131 nedeniyle m\u00fc\u015fterileri azalan tiyatrolar fiyat indirimine giderek giri\u015fleri 9 kuru\u015fa d\u00fc\u015f\u00fcrd\u00fcler. Halk\u0131n, sesli filme ra\u011fbetinin giderek artmas\u0131 y\u00fcz\u00fcnden bu yola ba\u015fvurduklar\u0131n\u0131 s\u00f6yleyen tiyatrocular yine de istenen say\u0131da m\u00fc\u015fteri toplayamamaktan yak\u0131n\u0131yor. Tiyatrocular\u0131n bu hamlesine kar\u015f\u0131l\u0131k , sinema i\u015fletmecileri de iki sesli filmin yan\u0131 s\u0131ra kanto, raks, monolog, taganni\u2019yi de (makamla okuma) programlar\u0131na ald\u0131lar. Sinemalarda duhuliye (giri\u015f) \u00fccreti, program\u0131na g\u00f6re 15-20 kuru\u015f aras\u0131nda de\u011fi\u015fiyor.<\/p>\n\n\n\n X M\u0130LLET MEKTEPLER\u0130NE B\u00dcY\u00dcK \u0130LG\u0130<\/strong><\/p>\n\n\n\n Halka yeni T\u00fcrk harflerini \u00f6\u011fretmek i\u00e7in a\u00e7\u0131lan \u201c Millet Mektepleri\u201d ne ilgi her ge\u00e7en g\u00fcn biraz daha art\u0131yor. Kurslara \u00f6zellikle her ya\u015ftaki kad\u0131nlar\u0131n ra\u011fbet etti\u011fi belirlendi. \u0130stanbul\u2019da a\u00e7\u0131lan 2655 Millet Mektebi\u2019ne 55 bin 106 kad\u0131nla 49 bin 352 erke\u011fin devam etti\u011fi tespit edildi. Kurslar\u0131n bitiminde yap\u0131lacak imtihanda ba\u015far\u0131 olanlara birer \u015fahadetname verilecek. Yeni harfleri bir y\u0131l i\u00e7inde \u00f6\u011frenemeyenler devlet memuru olamayacak.<\/p>\n\n\n\n 1929\u2019UN G\u00dcNDEM\u0130<\/u><\/strong><\/p>\n\n\n\n \u015e\u0130\u015eMANLARA \u201c K\u00d6T\u00dc \u201c HABER<\/strong><\/p>\n\n\n\n \u0130stanbul ile Brindizi aras\u0131nda i\u015fleyen tayyare ekspresinde yolculardan kilolar\u0131na g\u00f6re \u00fccret al\u0131nacak. \u015eirket, deniz tayyaresine al\u0131nacak yolcular\u0131n 70 kilodan fazla olmamas\u0131na dikkat ediyor. Bu sikleti tecav\u00fcz eden yolculardan kilo ba\u015f\u0131na ba\u011faj \u00fccreti al\u0131nmaya ba\u015fland\u0131. \u015eirket fazla kilo i\u00e7in e\u015fya tarifesi tatbik ediyor. Karar, halk aras\u0131nda tenkitlere yol a\u00e7t\u0131. <\/p>\n\n\n\n DOLAR 208 KURU\u015eA \u00c7IKTI<\/strong><\/p>\n\n\n\n Dolar ve \u0130ngiliz Liras\u0131ndaki y\u00fckseli\u015f devam ediyor. Hafta ba\u015f\u0131nda sabah 200 kuru\u015ftan a\u00e7\u0131lan bir Amerikan Dolar\u0131, bir iki saat i\u00e7inde 8 kuru\u015f gibi \u00f6nemli bir tereffu ( Y\u00fckselme ) g\u00f6stererek 208 kuru\u015fa \u00e7\u0131kt\u0131. \u0130ngiliz Liras\u0131 ( Sterlin ) de 6,5 kuru\u015f gibi m\u00fchim bir art\u0131\u015fla onu takip etti. \u0130ngiliz 1033,5 kuru\u015ftan kapand\u0131. Alt\u0131nda y\u00fckselmeye devam ederek 904 kuru\u015fta kapand\u0131. \u015eimdi herkes soruyor: Bu tereffu\u2019nun ( y\u00fckseli\u015fin ) sonu ne olacak ?<\/p>\n\n\n\n <\/p>\n\n\n\n GRAF ZEPL\u0130N\u2019LE 49 SAAT YOLCULUK YAPAN YUNUS NAD\u0130 ANLATIYOR<\/u><\/strong><\/p>\n\n\n\n \u201c M\u00dcN\u0130H\u2026 M\u00dcN\u0130H D\u0130YE B\u0130R FERYAT KOPTU !<\/strong><\/p>\n\n\n\n Cumhuriyet Gazetesi\u2019nin sahip ve ba\u015fyazar\u0131 Yunus Nadi ( Abal\u0131o\u011flu ) Bey , 1929 y\u0131l\u0131n\u0131n Ekim ay\u0131nda Almanya\u2019da bulundu\u011fu s\u0131rada Graf Zeplin\u2019le Balkanlar turu yapm\u0131\u015f, izlenimlerini gazetesinde yay\u0131nlad\u0131ktan sonra \u201c 49 saat Graf Zeplin\u2019le havada \u201c ba\u015fl\u0131\u011f\u0131 alt\u0131nda bir kitapta toplam\u0131\u015ft\u0131. Yunus Nadi eserinde, Zeplin\u2019in \u0130stanbul \u00fczerinde de bir tur atmas\u0131 i\u00e7in kaptan Dr. Eckner\u2019i ikna etmeye \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131, ancak bunun hava durumu ve program\u0131n bir g\u00fcn uzamas\u0131 nedeniyle ger\u00e7ekle\u015fmedi\u011fini belirterek \u015funlar\u0131 aktarmaktad\u0131r.<\/p>\n\n\n\n \u201c\u2026.. \u0130stanbul\u2019u ge\u00e7erken Zeplin\u2019i ba\u015ftan ba\u015fa k\u0131z\u0131la garkedecek kadar T\u00fcrk bayra\u011f\u0131n\u0131 beraber alabilirdim. Cumhuriyetin bir ilavesini haz\u0131rlayarak semadan vatana kucak kucak savururdum. Telsizle Ankara\u2019ya ve \u0130stanbul\u2019a telgraflar ya\u011fd\u0131rd\u0131m. Evimle, arkada\u015flar\u0131mla radyodan konu\u015furdum. Hatta b\u00fct\u00fcn vatana radyo ile hitap edebilirdim. Yukar\u0131dan ben s\u00f6yler, sonra s\u00f6ylenecekleri dinlerdim. \u201c<\/p>\n\n\n\n <\/p>\n\n\n\n SALONDA D\u0130NLED\u0130K<\/strong><\/p>\n\n\n\n <\/strong>\u201c\u2026.. Merdivenden \u00e7\u0131karak salona dahil olduk ve evvela ortadaki koltuklara yerle\u015ferek bir g\u00fczel istirahat ettik. Salon biraz k\u00fc\u00e7\u00fck mikyasta (oranda) vapur salonu gibi bir \u015feydi. \u015eu farkla ki burada kanepeler, koltuklar ve masalar gayet dikkatli ve itinal\u0131 konulmu\u015ftur. Bize salonda yirmi otuz ki\u015finin rahat yemek yiyebildi\u011fini s\u00f6ylediler.<\/p>\n\n\n\n Salondan sonra geriye do\u011fru bir dehliz vard\u0131r ki her iki taraf\u0131 keten perdeliklerden yap\u0131lm\u0131\u015f kap\u0131larla \u00f6rt\u00fcl\u00fcd\u00fcr. Bunlar yatak odalar\u0131d\u0131r. Her odada \u00fcst \u00fcste iki yatak, sandalye, koltuk, masa ve elbise dolaplar\u0131 vard\u0131r. Yataklar\u0131n yatakl\u0131 vagonlardakilerden uzun boylu fark\u0131n\u0131 aramaya mahal yoktur.<\/p>\n\n\n\n Yataklar\u0131 ihtiva eden koridorun nihayetinde tuvalet ve banyo daireleri \u00a0vard\u0131r. Sanki bir otelde imi\u015fsiniz gibi b\u00fct\u00fcn istirahat malzemeleri sa\u011flanarak k\u00fc\u00e7\u00fck miktarda da olsa \u015furaya, buraya, itina ile yerle\u015ftirilmi\u015fti. \u201c<\/p>\n\n\n\n <\/p>\n\n\n\n ZEPL\u0130N HAVALANIYOR<\/strong><\/p>\n\n\n\n \u201c<\/strong>\u2026 Sisli bir hava i\u00e7inde y\u00fckselmi\u015ftik. Otelden Zeplinin hangar\u0131na gidinceye kadar \u00fc\u00e7 be\u015f metre ilerisi g\u00f6r\u00fclmeyecek kadar bir sis gittik\u00e7e kesafet peyda etmi\u015fti. (yo\u011funluk kazanm\u0131\u015ft\u0131.) Zeplinin i\u00e7inde hangardan \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131m\u0131z zaman kuvvetli elektrik ziyalar\u0131 alt\u0131nda bu sis nihayetsiz g\u00fcm\u00fc\u015f bir toz gibi yak\u0131nlar\u0131m\u0131zda da\u011f\u0131l\u0131yor. Biraz ileride ise beyaz duvar gibi y\u00fckseliyordu. D\u00f6rt be\u015f y\u00fcz metreye y\u00fckseldi\u011fimiz zaman sis biraz hafifler gibi oldu. G\u00f6kte tek t\u00fck y\u0131ld\u0131zlar g\u00f6r\u00fcn\u00fcyordu. Fakat a\u015fa\u011f\u0131s\u0131 daha ziyade karanl\u0131k bir manzara alm\u0131\u015ft\u0131. Fridrikshafen elektrik ziyalar\u0131 buzlu camlar i\u00e7indeymi\u015f gibi pek donuk, adeta s\u00f6n\u00fck g\u00f6r\u00fcn\u00fcyordu. Konstans g\u00f6l\u00fc kapkara bir sahra say\u0131labilirdi.\u015eimdi otal\u0131\u011fa yaln\u0131z motorlar\u0131n g\u00fcr\u00fclt\u00fcs\u00fc hakimdi. \u201c<\/p>\n\n\n\n <\/p>\n\n\n\n 600 METRE Y\u00dcKSEKL\u0130KTE YEMEK<\/strong><\/p>\n\n\n\n \u201c\u2026 Zeplinde yemekler m\u00fckemmeldi. Evvela bir \u00f6rd\u00f6vr. Bal\u0131klar, past\u0131rmalar, salatalar, yumurtalar ila\u2026 Sonra bir \u00e7orba, sonra m\u00fckemmel s\u0131cak bir et. Yan\u0131nda laakal (en az\u0131ndan ) \u00fc\u00e7 t\u00fcrl\u00fc sebze . Patates, bezelye, fasulye. Sonra ister sade, ister kar\u0131\u015f\u0131k bir komposto. Sonra kahve. Yemekte \u015farap i\u00e7mek isteyenler diledikleri \u015farab\u0131 intihap ( se\u00e7er ) ve talep edebilir. Beyaz\u0131, k\u0131rm\u0131z\u0131s\u0131, Alman\u2019\u0131, Frans\u0131z\u2019\u0131, \u015fampanyas\u0131 hepsi var. Yemek seyahat \u00fccretine dahildir. (600 Mark) \u015farap i\u00e7ilirse onun bedeli ayr\u0131ca verilmek laz\u0131m gelir. \u201c<\/p>\n\n\n\n <\/p>\n\n\n\n M\u00dcN\u0130H I\u015eIKLAR \u0130\u00c7\u0130NDEYD\u0130<\/strong><\/p>\n\n\n\n \u201c \u2026 G\u00fcney Almanya\u2019n\u0131n bu b\u00fcy\u00fck \u015fehri farkolunur farkolunmaz salonda \u201c M\u00fcnih\u2026 M\u00fcnih \u201c diye bir feryatt\u0131r koptu. Art\u0131k herkes pencerede idi. Bir taraftan motorlar\u0131n g\u00fcr\u00fclt\u00fcleri bize seyir halinde bulundu\u011fumuzu hissettiriyordu,\u00a0 di\u011fer taraftan nurlara m\u00fcstagrak (nura batm\u0131\u015f, nurla dolu ) kocaman bir \u015fehir bir nur ve ziya sahas\u0131 halinde alt\u0131m\u0131zdan aksi istikamete kay\u0131yor gibi g\u00f6r\u00fcn\u00fcyordu. M\u00fcnih\u2019in tam \u00fcst\u00fcnden ge\u00e7tik. \u015eehir, ancak elektrik ziyalar\u0131n\u0131n \u00e7izdi\u011fi nurani hatlarla farkolunuyordu. Elektrik ziyalar\u0131 bilhassa sokaklar boyunca uzayarak M\u00fcnih\u2019i k\u00fc\u00e7\u00fck y\u00fczlerce p\u0131rlanta gerdanl\u0131kla s\u00fcslemi\u015f gibiydi. Karanl\u0131kta yaln\u0131z ziyalar\u0131 ile farkolunan kocaman bir \u015fehir, zaman zaman insana \u00e7ok y\u0131ld\u0131zl\u0131 bir seman\u0131n fevkine (\u00fcst\u00fcne), y\u00fckselmi\u015f hissini veriyordu. \u201c<\/p>\n\n\n\n <\/p>\n\n\n\n UYKU ZAMANI GEL\u0130NCE\u2026<\/strong><\/p>\n\n\n\n \u201c\u2026. Salonda her \u015feyi g\u00f6rmeye, m\u00fcmk\u00fcnse hi\u00e7bir\u015feyi ka\u00e7\u0131rmamaya azmetmi\u015f yolcular hep boyunlar\u0131nda d\u00fcrb\u00fcnler dola\u015f\u0131yorlar, kah pencerelere aban\u0131yorlard\u0131. Kad\u0131nlar daha merakl\u0131 g\u00f6r\u00fcn\u00fcyorlard\u0131. Bunlar i\u00e7inde saatlerce ba\u015flar\u0131n\u0131 pencereden \u00e7ekmeyenler vard\u0131. \u0130nsburga\u2019da gitsek, Viyana\u2019ya da varsak g\u00f6rece\u011fimiz hep karanl\u0131klar\u0131 y\u0131rtan ziyalardan ba\u015fka bir\u015fek olacak de\u011fildi. Kendi kendime ben gider yatar\u0131m dedim. Gittim, el \u00e7antam\u0131 a\u00e7arak geceli\u011fimi, terliklerimi \u00e7\u0131kard\u0131m. Elbisemi gardroba asarak oraya konulan k\u00fc\u00e7\u00fck aluminyum merdivenle yata\u011fa \u00e7\u0131kt\u0131m ve uzand\u0131m. Kompart\u0131man\u0131n kap\u0131s\u0131 kapal\u0131. Elektrikler s\u00f6nd\u00fcrd\u00fcm. Yaln\u0131z motorlar\u0131n muttarit ( s\u0131ral\u0131, biteviye giden ) ve olduk\u00e7a g\u00fcr\u00fclt\u00fcl\u00fc akisleri seyahat halinde ve semada seyahat halinde bulundu\u011fumuzu hat\u0131rlatabiliyordu. Bu da olmasa insan evinde yata\u011f\u0131na yatm\u0131\u015f gibi bir \u015fey olacak.<\/p>\n\n\n\n Nihayet uyumu\u015fum. Aradan ne kadar zaman ge\u00e7ti\u011fini bilmiyorum. Tela\u015fl\u0131 g\u00fcr\u00fclt\u00fclerle uyand\u0131m. Kompart\u0131man\u0131n kap\u0131s\u0131 a\u00e7\u0131k. d\u0131\u015far\u0131da s\u00fcr\u2019atle gidip gelenler, h\u0131zl\u0131 h\u0131zl\u0131 konu\u015fanlar var. Kompart\u0131man\u0131n i\u00e7indeki hareketten a\u015fa\u011f\u0131da oda kom\u015fum. M. Fetseher\u2019in de bir \u015feyler yapmakta oldu\u011fu anla\u015f\u0131l\u0131yordu. \u2018 Ne var, ne oluyor \u2018 diye sordum. D\u0131\u015fardan \u2018 Vin\u2026 Vin \u2026 \u201c sesleri geliyordu. Oda kom\u015fum giyinmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131rken \u201c Tela\u015fa mahal yok. Viyana \u00fczerine geldik de. \u015eehre bakaca\u011f\u0131z. Zat\u0131 aliniz gelmeyecek misiniz ? \u201c dedi ve kendini d\u0131\u015far\u0131ya dar att\u0131\u2026<\/p>\n\n\n\n <\/p>\n\n\n\n SAATTE 128 K\u0130LOMETRE HIZ YAPAB\u0130L\u0130YORDU<\/u><\/strong><\/p>\n\n\n\n 21 G\u00dcNDE D\u00dcNYANIN \u00c7EVRES\u0130N\u0130 DOLA\u015eTI<\/strong><\/p>\n\n\n\n \u0130STANBULLULARIN geli\u015fini sab\u0131rs\u0131zl\u0131kla bekledikleri, ancak hava \u015fartlar\u0131n\u0131n elveri\u015fsizli\u011fi y\u00fcz\u00fcnden ziyaretin iptal edilmesi nedeniyle g\u00f6remedikleri Graf Zeplin 9 Temmuz 1928 g\u00fcn\u00fc Almanya\u2019da Friedrichshafen\u2019de yap\u0131lan t\u00f6renle hizmete girmi\u015fti.<\/p>\n\n\n\n Mucidinin ad\u0131n\u0131 ta\u015f\u0131yan zeplin, t\u00fcr\u00fcn\u00fcn en geli\u015fmi\u015f modeli olup, \u201c28 k\u00f6\u015feli puro\u201dya benziyordu ve balonun b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fc 105 bin metrek\u00fcpt\u00fc. 236,6 metre uzunlu\u011funda 33 metre y\u00fcksekli\u011findeki balonun azami \u00e7ap\u0131 30,5 metre olup toplam 2650 beygir g\u00fcc\u00fcnde be\u015f motoru bulunmaktayd\u0131.<\/p>\n\n\n\n Deneme u\u00e7u\u015flar\u0131 s\u0131ras\u0131nda Orta Avrupa ve Balkanlarda dola\u015fan Graf Zeplin ilk b\u00fcy\u00fck seferini Amerika\u2019ya yapt\u0131. 11 Ekim 1928 sabah\u0131 20 yolcu ve 40 m\u00fcrettebatla yola \u00e7\u0131kan Zeplin 15 Ekim\u2019de Amerika\u2019ya vard\u0131. 111 saat havada kalan ve bu s\u00fcre i\u00e7inde 6200 mil kateden zeplindeki yolcular, bu sefer i\u00e7in 3000 dolar \u00f6dediler.<\/p>\n\n\n\n Amerika\u2019da b\u00fcy\u00fck ilgi g\u00f6ren Graf Zeplin 1929 y\u0131l\u0131nda da 21 g\u00fcnde d\u00fcnyan\u0131n \u00e7evresinde bir tur att\u0131. Amerika\u2019da New Jersey\u2019den 7 A\u011fustos 1929 g\u00fcn\u00fc 37 m\u00fcrettebat ve 16 yolcuyla havalanan zeplin bu yolculuk boyunca sadece \u00fc\u00e7 kere yere indi. Sibirya \u00fczerinden u\u00e7arak geldi\u011fi Japonya\u2019n\u0131n ba\u015fkenti Tokyo\u2019da b\u00fcy\u00fck ilgiyle kar\u015f\u0131lanan zeplin daha sonra okyanus\u2019u a\u015f\u0131p Los Angeles\u2019e ini\u015f yapt\u0131. D\u00fcnya turunun son dura\u011f\u0131 kalk\u0131\u015f yeri olan New Jersey oldu. D\u00fcnya turu 21 g\u00fcn 7 saat 26 dakika s\u00fcrm\u00fc\u015ft\u00fc.<\/p>\n\n\n\n Graf Zeplin (Zeppelin) daha sonra seferden al\u0131konuldu\u011fu 1937 y\u0131l\u0131na kadar Frankfurt ile Rio de Janeiro aras\u0131nda d\u00fczenli seferle yapt\u0131. Gemiyle 5 hafta s\u00fcren yolculuk, Zeplin\u2019le yakla\u015f\u0131k 100 saate inmi\u015fti. Graf Zeplin\u2019in 650 seferinde ta\u015f\u0131d\u0131\u011f\u0131 yolcu say\u0131s\u0131 18 bini a\u015fm\u0131\u015ft\u0131\u2026<\/p>\n\n\n\n <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" 20 Eyl\u00fcl 2004 Ertan \u00dcNAL \u0130STANBUL\u2019DA ZEPL\u0130N HEYECANI Almanlar\u0131n \u00fcnl\u00fc \u201c Glaf Zeppelin\u201di 1929 y\u0131l\u0131 Mart ay\u0131 sonunda \u015fark seyahatine \u00e7\u0131karken \u0130stanbul \u00fczerinden ge\u00e7ece\u011fi de a\u00e7\u0131klanm\u0131\u015ft\u0131. Bu haber \u0130stanbul\u2019da b\u00fcy\u00fck bir heyecan yaratt\u0131, g\u00fcndemi de\u011fi\u015ftirdi. Kente gelen davetsiz konuk Tro\u00e7ki de unutuldu, Bo\u011faza Tuna nehrinden gelen buzlar da\u2026 \u0130stanbullular \u00fc\u00e7 g\u00fcn boyunca zeplin\u2019le yatt\u0131, kalkt\u0131, […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":132,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_regular_price":[],"currency_symbol":[],"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[101,123],"class_list":["post-130","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-uncategorized","tag-istanbul","tag-zeplin"],"post_slider_layout_featured_media_urls":{"thumbnail":["http:\/\/www.ertanunal.com\/wp-content\/uploads\/2004\/09\/zeplin-istanbul-150x150.jpg",150,150,true],"post_slider_layout_landscape_large":["http:\/\/www.ertanunal.com\/wp-content\/uploads\/2004\/09\/zeplin-istanbul-1200x719.jpg",1200,719,true],"post_slider_layout_portrait_large":["http:\/\/www.ertanunal.com\/wp-content\/uploads\/2004\/09\/zeplin-istanbul-1200x719.jpg",1200,719,true],"post_slider_layout_square_large":["http:\/\/www.ertanunal.com\/wp-content\/uploads\/2004\/09\/zeplin-istanbul-1200x719.jpg",1200,719,true],"post_slider_layout_landscape":["http:\/\/www.ertanunal.com\/wp-content\/uploads\/2004\/09\/zeplin-istanbul-600x400.jpg",600,400,true],"post_slider_layout_portrait":["http:\/\/www.ertanunal.com\/wp-content\/uploads\/2004\/09\/zeplin-istanbul-600x719.jpg",600,719,true],"post_slider_layout_square":["http:\/\/www.ertanunal.com\/wp-content\/uploads\/2004\/09\/zeplin-istanbul-600x600.jpg",600,600,true],"full":["http:\/\/www.ertanunal.com\/wp-content\/uploads\/2004\/09\/zeplin-istanbul.jpg",1240,719,false]},"_links":{"self":[{"href":"http:\/\/www.ertanunal.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/130","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"http:\/\/www.ertanunal.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/www.ertanunal.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.ertanunal.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.ertanunal.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=130"}],"version-history":[{"count":1,"href":"http:\/\/www.ertanunal.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/130\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":131,"href":"http:\/\/www.ertanunal.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/130\/revisions\/131"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.ertanunal.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/132"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/www.ertanunal.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=130"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/www.ertanunal.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=130"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/www.ertanunal.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=130"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}