{"id":135,"date":"2003-08-31T15:58:12","date_gmt":"2003-08-31T15:58:12","guid":{"rendered":"http:\/\/www.ertanunal.com\/?p=135"},"modified":"2025-11-21T18:25:50","modified_gmt":"2025-11-21T18:25:50","slug":"siyaset-ve-burokraside-ilk-kadinlar","status":"publish","type":"post","link":"http:\/\/www.ertanunal.com\/?p=135","title":{"rendered":"Siyaset Ve B\u00fcrokrasi&#8217;de \u0130lk Kad\u0131nlar"},"content":{"rendered":"\n<p class=\"has-small-font-size\"><strong>\u0130LK MUHTAR G\u00dcL HANIM\u2019DAN \u00c7\u0130LLER\u2019E<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"has-white-color has-vivid-red-background-color has-text-color has-background has-link-color has-medium-font-size wp-elements-70701e0d8b310d589df89cc7bcd4eea1\"><strong>POL\u0130T\u0130KA VE B\u00dcROKRAS\u0130\u2019DE CUMHUR\u0130YET\u2019\u0130N \u00d6NC\u00dc KADINLARI<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><\/p>\n\n\n\n<p><strong>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; <u>CUMHUR\u0130YET\u0130N 80. YILD\u00d6N\u00dcM\u00dc<\/u><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; POL\u0130T\u0130KA VE B\u00dcROKRAS\u0130\u2019DE KADINLAR<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 <\/strong>T\u00fcrk Kad\u0131n\u0131, Cumhuriyet ilan edildi\u011fi s\u0131rada siyasal ve medeni haklardan yoksun bulunuyordu. O\u2019na ger\u00e7ek de\u011feri veren Atat\u00fcrk\u2019\u00fcn istek ve giri\u015fimleriyle bu haklar\u0131 kademeli olarak sa\u011fland\u0131. Buna ra\u011fmen T\u00fcrk Kad\u0131n\u0131 vali olabilmek i\u00e7in 68, Ba\u015fbakanl\u0131k i\u00e7in 70, Kaymakaml\u0131k i\u00e7inse tam 72 y\u0131l bekledi.<\/p>\n\n\n\n<p><\/p>\n\n\n\n<p><strong><u>Ertan \u00dcnal<\/u><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 <\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>T\u00dcRK\u0130YE  <\/strong>B\u00fcy\u00fck Millet Meclisi, 5 Aral\u0131k 1934 g\u00fcn\u00fc tarihi oturumlar\u0131ndan birini yap\u0131yordu. \u00d6\u011fleden sonra Kaz\u0131m \u00d6zalp ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131nda toplanan meclis, Malatya Milletvekili, Ba\u015fbakan \u0130smet \u0130n\u00f6n\u00fc ile 191 arkada\u015f\u0131n\u0131n, Anayasan\u0131n baz\u0131 maddelerinin de\u011fi\u015ftirilerek T\u00fcrk kad\u0131n\u0131na milletvekili se\u00e7me ve se\u00e7ilme hakk\u0131 tan\u0131nmas\u0131na ili\u015fkin \u00f6nergesini g\u00f6r\u00fc\u015fmekteydi.<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; K\u00fcrs\u00fcye \u00e7\u0131kan Ba\u015fbakan \u0130smet \u0130n\u00f6n\u00fc, \u00f6nergeyle ilgili olarak \u015funlar\u0131 s\u00f6yl\u00fcyordu:<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; \u201c Y\u00fcce saylavlar &nbsp;(milletvekilleri ), kad\u0131nlar\u0131n saylav se\u00e7mek ve se\u00e7ilmek hakk\u0131na sahip olmalar\u0131 i\u00e7in y\u00fcce kat\u0131n\u0131za teklif sunuyoruz. Kad\u0131nlar\u0131m\u0131z\u0131n T\u00fcrk tarihindeki hakl\u0131 yerleri, erkeklerle beraber daima memleketin ve milletin mukadderat\u0131 \u00fczerinden s\u00f6z ve tesir sahibi olmalar\u0131d\u0131r. T\u00fcrk kad\u0131n\u0131 tarihte ne vakit hakl\u0131 ve itibarl\u0131 yerini bulmu\u015fsa, budun mukadderat\u0131 \u00fczerinde kendini, tesirini g\u00f6sterebilmi\u015fse, erkeklerle beraber kar\u0131\u015f\u0131k ve g\u00fc\u00e7 yurt i\u015flerinde elele \u00e7al\u0131\u015fabilmi\u015fse, i\u015fte o zaman b\u00fcy\u00fck T\u00fcrk Ulusu kudretiyle, medeniyetiyle &nbsp;b\u00fct\u00fcn d\u00fcnyay\u0131 kaplam\u0131\u015ft\u0131r.\u201d<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; \u0130n\u00f6n\u00fc, se\u00e7me ve se\u00e7ilme hakk\u0131n\u0131n T\u00fcrk kad\u0131n\u0131na \u00f6zellikle verilen bir lutuf olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirttikten sonra&nbsp; s\u00f6zlerini tamaml\u0131yordu:<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; \u201c Gelecek TBMM\u2019de kad\u0131n saylavlarla beraber \u00e7al\u0131\u015fmak,&nbsp;&nbsp; B\u00fcy\u00fck Millet Meclisi\u2019nin kurulu\u015fundan beri bu memlekete getirdi\u011fi feyizlerin daha \u00e7ok geni\u015flemesini, daha ileri verimlerde bulunmas\u0131n\u0131 temin edecektir kanaatindeyiz.\u201d<\/p>\n\n\n\n<p><\/p>\n\n\n\n<p><strong><u>KADINLAR BAYRAM YAPIYOR<\/u><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Di\u011fer hatiplerin konu\u015fmas\u0131ndan sonra teklif 266 oyla ve alk\u0131\u015flar aras\u0131nda kabul edildi. Buna g\u00f6re 22 ya\u015f\u0131n\u0131 bitirmi\u015f her T\u00fcrk kad\u0131n\u0131 se\u00e7imlerde oy kullanabilecek, 30 ya\u015f\u0131n\u0131 bitirmi\u015f her T\u00fcrk kad\u0131n\u0131 da&nbsp; aday olabilecekti.<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Yasan\u0131n y\u00fcr\u00fcrl\u00fc\u011fe girmesi, t\u00fcm yurtta kad\u0131nlar aras\u0131nda b\u00fcy\u00fck sevin\u00e7 yaratt\u0131. Atat\u00fcrk\u2019\u00fcn T\u00fcrk kad\u0131n\u0131na duydu\u011fu b\u00fcy\u00fck g\u00fcven, O\u2019nun d\u00fcnyan\u0131n bir\u00e7ok \u00fclkesinden \u00f6nce Parlemento se\u00e7imlerinde s\u00f6z sahibi olmas\u0131n\u0131 sa\u011flam\u0131\u015ft\u0131. Kad\u0131nlar \u00f6rne\u011fin Fransa\u2019da 1945, Bel\u00e7ika\u2019da 1948, \u0130svi\u00e7re\u2019de 1971 y\u0131l\u0131nda bu hakka kavu\u015fabilecekti.<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Y\u0131llardanberi bu yasan\u0131n \u00e7\u0131kmas\u0131 i\u00e7in \u00e7aba harcayan T\u00fcrk Kad\u0131nlar Birli\u011fi \u0130stanbul\u2019da Beyaz\u0131t Meydan\u0131\u2019nda ve Taksim\u2019de d\u00fczenledi\u011fi mitinglerle Ataya \u015f\u00fckranlar\u0131n\u0131 dile getirirken, \u00c7ankaya k\u00f6\u015fk\u00fc yurdun d\u00f6rt bir yan\u0131ndan telgraf ya\u011fmuruna tutuluyor, Atat\u00fcrk kendisine \u00e7ekilen te\u015fekk\u00fcr telgraflar\u0131na \u015fu cevab\u0131 veriyordu:<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; \u201c Erdemli T\u00fcrk Kad\u0131nl\u0131\u011f\u0131n\u0131n yeni \u00e7al\u0131\u015fma yolunda kendisine d\u00fc\u015fen b\u00fcy\u00fck i\u015fi g\u00fcven\u00e7le ba\u015faraca\u011f\u0131na ku\u015fku yoktur\u201d<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Kad\u0131nlar bu hakka 1930-1934 aras\u0131nda ger\u00e7ekle\u015ftirilen \u00fc\u00e7 a\u015famal\u0131 bir planla kavu\u015fmu\u015flard\u0131. Daha do\u011frusu ilk \u00e7al\u0131\u015fmalara Cumhuriyeti\u2019nde Cumhuriyetin temel ta\u015flar\u0131n\u0131 olu\u015fturan devrimler pe\u015fpe\u015fe ger\u00e7ekle\u015ftirilirken kad\u0131nlar da unutulmam\u0131\u015ft\u0131. T\u00fcrk Ulusunun \u00f6l\u00fcm kal\u0131m sava\u015f\u0131 verdi\u011fi g\u00fcnlerde T\u00fcrk kad\u0131n\u0131 da erke\u011fin yan\u0131s\u0131ra can\u0131n\u0131 di\u015fine takarak fedakarl\u0131\u011f\u0131n en g\u00fczel \u00f6rneklerini vermi\u015f, cumhuriyetin ilan\u0131ndan sonra da \u00fclkenin ilerlemesi ve kalk\u0131nmas\u0131 i\u00e7in kendisine verilecek her g\u00f6reve haz\u0131r oldu\u011funu bildirmi\u015fti.<\/p>\n\n\n\n<p><\/p>\n\n\n\n<p><strong><u>ATAT\u00dcRK\u2019\u00dcN S\u00d6ZLER\u0130<\/u><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; T\u00fcrk Kad\u0131n\u0131na b\u00fcy\u00fck de\u011ferler veren, bunu yapt\u0131\u011f\u0131 her konu\u015fmada vurgulayan Atat\u00fcrk 1925 y\u0131l\u0131nda Kastamonu\u2019da yapt\u0131\u011f\u0131 konu\u015fmada toplumda kad\u0131n- erkek e\u015fitli\u011finin sa\u011flanaca\u011f\u0131n\u0131n ipu\u00e7lar\u0131n\u0131 \u015f\u00f6yle vermi\u015fti:<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; \u201c Bir sosyal toplum, bir millet erkek ve kad\u0131n denilen iki cins insandan meydana gelmi\u015ftir. Kabil midir ki, bir kitlenin bir par\u00e7as\u0131n\u0131 ilerletelim, di\u011ferini ihmal edelim de kitlenin b\u00fct\u00fcn\u00fc ilerleyebilsin. M\u00fcmk\u00fcn m\u00fcd\u00fcr ki bir toplulu\u011fun yar\u0131s\u0131 topraklara zincirlerle ba\u011fl\u0131 kald\u0131k\u00e7a di\u011fer bir k\u0131sm\u0131 g\u00f6klere y\u00fckselebilsin. \u015e\u00fcphe yok ki ilerleme ad\u0131mlar\u0131 dedi\u011fim gibi iki cins taraf\u0131ndan beraber arkada\u015f\u00e7a at\u0131lmak ve ilerleme ve yenilikle birlikte merhaleler a\u015fmak laz\u0131md\u0131r. B\u00f6yle olura inkilap ba\u015far\u0131l\u0131 olur. Memnunlukla g\u00f6r\u00fcyoruz ki bug\u00fcnk\u00fc tutumumuz ger\u00e7ek icaba yakla\u015fmaktad\u0131r. Herhalde de daha cesur olmak luzumu a\u00e7\u0131kt\u0131r. \u201c<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Daha Cumhuriyetin ilk y\u0131old\u00f6n\u00fcm\u00fcnde \u00e7\u0131kar\u0131lan \u201c Tevhidi Tedrisat Kanunu \u201c ile kad\u0131nlarla erkekler kadar e\u011fitim hakk\u0131 tan\u0131nm\u0131\u015f, 1925 y\u0131l\u0131nda \u00e7\u0131kar\u0131lan K\u0131yafet Kanunu ile kad\u0131nlar\u0131n dini nedenlerle uymak zorunda b\u0131rak\u0131ld\u0131\u011f\u0131 \u00f6rt\u00fcnme zorunlulu\u011fu kald\u0131r\u0131lm\u0131\u015ft\u0131. Bunlara 17 \u015eubat 1926 g\u00fcn\u00fc \u00e7\u0131kar\u0131lan&nbsp; \u201c Medeni Kanun \u201c eklendi. B\u00f6ylece kad\u0131nlar medeni haklar\u0131n t\u00fcm\u00fcne kavu\u015furken, kad\u0131n\u0131n hukuki stat\u00fcs\u00fcn\u00fc belirlemede Bat\u0131 \u00f6l\u00e7\u00fcleri kabul ediliyordu.<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Gazetelere yans\u0131yan haberlere g\u00f6re, yasan\u0131n y\u00fcr\u00fcrl\u00fc\u011fe girmesinden sonra ilk medeni nikah 14 Ekim 1926 g\u00fcn\u00fc \u0130stanbul\u2019da Beyo\u011flu Evlendirme Dairesinde k\u0131y\u0131ld\u0131. Galata G\u00fcmr\u00fck Muayene memurlar\u0131ndan Mahmut Hamdi Bey\u2019le Hatice Hayr\u00fcnisa Han\u0131m, Abd\u00fcllillah Efendi taraf\u0131ndan medeni nikahla evlendirilirken bir ilke \u00f6nc\u00fc olman\u0131n onurunu ya\u015f\u0131yorlard\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Ayn\u0131 zaman s\u00fcreci i\u00e7inde meslek sahibi kad\u0131nlar da b\u00fcrokrasi de yer edinmeye ba\u015flam\u0131\u015flard\u0131. \u0130lk kad\u0131n doktorlar\u0131n g\u00f6reve ba\u015flamas\u0131 (1927), \u0130lk Han\u0131m Hakimlerin mahkeme ba\u015fkan\u0131 olmas\u0131 (1929-1930), Ankara Barosuna ilk kad\u0131n avukatlar\u0131n kabul edilmesi (1929) bu alanda g\u00f6r\u00fclen ilk geli\u015fmelerdi. Art\u0131k s\u0131ra siyasal haklara gelmi\u015fti.<\/p>\n\n\n\n<p><\/p>\n\n\n\n<p><strong><u>\u0130LK ADIM: BELED\u0130YE MECL\u0130S\u0130<\/u><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; T\u00fcrk kad\u0131n\u0131 siyasal hayata ilk ad\u0131m\u0131n\u0131, Cumhuriyetin yedinci y\u0131l\u0131nda 5 Nisan 1930 g\u00fcn\u00fc att\u0131. 1930 \u00f6ncesi \u00fclke n\u00fcfusunun \u00e7o\u011funlu\u011funu olu\u015fturan kad\u0131nlara oy hakk\u0131n\u0131n verilmesi lehinde g\u00f6r\u00fclen ak\u0131m\u0131n gittik\u00e7e g\u00fc\u00e7lenmesi ve TBMM\u2019de taraftar bulmas\u0131 \u00fczerine \u00f6nce onlara do\u011frudan do\u011fruya organlar\u0131na se\u00e7me ve se\u00e7ilme hakk\u0131 tan\u0131nmas\u0131 yerine bunun k\u00fc\u00e7\u00fck \u00e7apta bir uygulamaya gidilmesi kararla\u015ft\u0131r\u0131lm\u0131\u015f, bunun i\u00e7inde 20 Mart 1930 da acele kayd\u0131yla Meclise sevkedilen Yeni Belediyeler Yasas\u0131\u2019ndan yararlan\u0131lm\u0131\u015ft\u0131. Yasan\u0131n belediye se\u00e7imlerinde oy kullanma ve Belediye meclisine \u00fcye olma \u015fartlar\u0131n\u0131 kapsayan 23 ve 24. maddelerindeki kad\u0131n- erkek ayr\u0131m\u0131 kald\u0131r\u0131lm\u0131\u015f, b\u00f6ylece b\u00fct\u00fcn T\u00fcrk kad\u0131nlar\u0131 yasan\u0131n kapsam\u0131 i\u00e7ine girmi\u015flerdi.<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Yasan\u0131n 5 Nisan 1930 g\u00fcn\u00fc TBMM\u2019de 198 oyla kabul edilerek- 117 milletvekilioylamaya kat\u0131lmam\u0131\u015ft\u0131- y\u00fcr\u00fcrl\u00fc\u011fe girmesi t\u00fcm \u00fclkede kad\u0131nlar aras\u0131nda b\u00fcy\u00fck sevin\u00e7 yaratt\u0131. Kad\u0131nlar Birli\u011fi \u00fclkenin muhtelif yerlerinde mitingler d\u00fczenleyerek Ulu \u00d6nder Atat\u00fcrk ve devrin iktidar\u0131na \u015f\u00fckranlar\u0131n\u0131 dile getirdiler. \u0130lk g\u00fcnlerin heyecan\u0131 ge\u00e7tikten sonra da \u00f6zellikle sosyal hayatta sivrilmi\u015f ve Kad\u0131nlar Birli\u011fi\u2019nde g\u00f6rev alm\u0131\u015f kad\u0131nlar kanunun kendilerine verdi\u011fi haktan yararlanarak Cumhuriyet Halk F\u0131rkas\u0131na ( Partisine ) girmek istediler. Bu alanda ilk ad\u0131m\u0131 ise Ankaral\u0131 \u00f6\u011fretmenlerden Afet Han\u0131m ( Daha sonralar\u0131 Prof. Afet \u0130nan ) att\u0131. Afet \u0130nan b\u00f6ylece Parti \u00fcyesi ilk kad\u0131n s\u0131fat\u0131n\u0131 da kazand\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Yeni Belediyeler Yasas\u0131na g\u00f6re 6 Ekim 1930 g\u00fcn\u00fc yap\u0131lan se\u00e7imlerde T\u00fcrk kad\u0131n\u0131 siyasal hayattaki ilk temsilcilerini Belediye Meclislerine g\u00f6nderiyordu. Cumhuriyet Halk F\u0131rkas\u0131 ile Serbest Cumhuriyet F\u0131rkas\u0131 aras\u0131nda \u00e7eki\u015fmeli bir \u015fekilde ge\u00e7en se\u00e7imler, yeni bir parti olan Serbest Cumhuriyet F\u0131rkas\u0131n\u0131n yenilgisiyle sonu\u00e7lanm\u0131\u015f, iki parti listesinde de \u00e7ok say\u0131da kad\u0131n aday yeralm\u0131\u015ft\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; \u0130stanbul\u2019da CHF listesinden Belediye Meclisine erkek adaylar\u0131n yan\u0131s\u0131ra 5 temsilci girmi\u015fti. Bunlar T\u00fcrk Kad\u0131nlar Birli\u011fi Ba\u015fkan\u0131 Latife Bekir (Fatih), Nakiye Han\u0131m&nbsp; (Beyo\u011flu ), Rana Sani Yaver Han\u0131m ( Emin\u00f6n\u00fc ), Refika Beh\u00e7et Han\u0131m (Emin\u00f6n\u00fc ) , Safiye H\u00fcseyin Han\u0131m (Kad\u0131k\u00f6y ) idi. T\u00fcrk Kad\u0131nl\u0131\u011f\u0131n\u0131n siyasal hayattaki bu ilk temsilcilerine \u0130zmir\u2019den de iki ki\u015fi kat\u0131lm\u0131\u015f, Banal Nevzat ve Hasene Nalan han\u0131mlar se\u00e7imlerde en fazla oyu toplay\u0131p \u0130zmir Belediye Meclisi\u2019ne girmi\u015flerdir.<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Kad\u0131nlar se\u00e7ilmi\u015fti ama acaba bu g\u00f6reve ne derece haz\u0131rl\u0131kl\u0131yd\u0131lar? Bu sorunun cevab\u0131n\u0131 T\u00fcrk Kad\u0131nlar Birli\u011fi Ba\u015fkan\u0131 Latife Bekir \u201c\u00c7al\u0131\u015fma program\u0131\u201dn\u0131 soran bir gazeteciye \u015f\u00f6yle veriyordu:<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; \u201c Biz kad\u0131nlar birli\u011finde \u015fehir i\u015fleri hakk\u0131nda bir k\u00fc\u00e7\u00fck kitap yay\u0131nlam\u0131\u015ft\u0131k. Ben mecliste bu kitaptaki fikirleri m\u00fcdafaa edece\u011fim. Bunlar\u0131n ba\u015f\u0131nda halk\u0131n besleni\u015f tarz\u0131, umumi s\u0131hhat meselesi, evlerimizin in\u015faat tarz\u0131 vard\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Halk\u0131n besleni\u015f tarz\u0131 \u00e7ok s\u0131hhi, yedi\u011fimiz, i\u00e7ti\u011fimiz temiz olmal\u0131d\u0131r. Buna s\u00fct meselesi de dahildir. Sonra sokak tozlar\u0131n\u0131n mutlaka kald\u0131r\u0131lmas\u0131 laz\u0131md\u0131r. Bu da basittir ama her\u015feyden \u00f6nce m\u00fchimdir. Yaz\u0131n herhalde sokaklar\u0131n sulanmas\u0131 \u00e7areleri bulunmaktad\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Evlerin in\u015faat tarz\u0131 da&nbsp; de\u011fi\u015fmelidir. \u0130n\u015faat Kanunu bug\u00fcnk\u00fc ihtiyaca g\u00f6re tadil edilmelidir. Herhalde evler geni\u015f pencereli olmal\u0131, i\u00e7inde oturanlar s\u0131hhi ya\u015famal\u0131d\u0131r.\u201d<\/p>\n\n\n\n<p><\/p>\n\n\n\n<p><strong><u>\u0130LK BELED\u0130YE BA\u015eKANI<\/u><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; T\u00fcrkiye\u2019nin ilk kad\u0131n belediye ba\u015fkan\u0131 ise bu yasan\u0131n kabul\u00fcnden tam 20 y\u0131l sonra ve T\u00fcrk kad\u0131n\u0131 t\u00fcm siyasal haklar\u0131na kavu\u015ftuktan sonra se\u00e7ilmi\u015fti.<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; 1950 y\u0131l\u0131n\u0131n 3 Eyl\u00fcl\u00fcnde yap\u0131lan belediye se\u00e7imlerini yurdun bir\u00e7ok yerinde oldu\u011fu gibi Mersin\u2019de de Demokrat Parti kazanm\u0131\u015f, se\u00e7ilen belediye meclis \u00fcyeleri aralar\u0131nda yapt\u0131klar\u0131 toplant\u0131da i\u00e7lerinden M\u00fcfide \u0130lhan\u2019\u0131 oybirli\u011fiyle belediye ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131na se\u00e7mi\u015flerdi. 8 Eyl\u00fcl 1950 g\u00fcn\u00fc Mersin Belediye Ba\u015fkan\u0131 se\u00e7ilen M\u00fcfide \u0130lhan gazeteciler arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla se\u00e7menlerine te\u015fekk\u00fcr ederken \u015funlar\u0131 s\u00f6yl\u00fcyordu:<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; \u201c Bu benim i\u00e7in sonsuz bir saadet oldu. \u00c7\u00fcnk\u00fc vatanda\u015flara hizmet i\u00e7in b\u00fct\u00fcn enerjimi harcayabilece\u011fim en uygun vazife&#8230; Mersinlilerin g\u00f6sterdikleri sevgi ve inanca lay\u0131k olabilmek i\u00e7in o kadar \u00e7al\u0131\u015faca\u011f\u0131m ki &#8230;.\u201d<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Ba\u015fkan se\u00e7ildi\u011fi s\u0131rada 40 ya\u015f\u0131nda olan, \u0130stanbul do\u011fumlu M\u00fcfide \u0130lhan 1928 y\u0131l\u0131nda ba\u015flad\u0131\u011f\u0131 \u00f6\u011fretmenli\u011fi 6 \u00e7ocu\u011funun bak\u0131m\u0131 i\u00e7in b\u0131rakmak zorunda kalm\u0131\u015f, daha sonra da politikaya at\u0131lm\u0131\u015ft\u0131. Demokrat Partiye kayd\u0131n\u0131 yapt\u0131ran M\u00fcfide \u0130lhan, propaganda \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 s\u0131ras\u0131nda bug\u00fcn i\u00e7in \u201cAmerikanvari \u201c diyebilece\u011fimiz bir y\u00f6ntem uygulam\u0131\u015f, \u015falvar giyerek pamuk tarlalar\u0131na girmi\u015f, i\u015f\u00e7i kad\u0131nlarla dertle\u015fmi\u015f, onlar\u0131n sorunlar\u0131n\u0131 dinlemi\u015f, merkep s\u0131rt\u0131nda ula\u015f\u0131lamayan da\u011f k\u00f6ylerine \u00e7\u0131km\u0131\u015f ve b\u00fcy\u00fck sempati toplam\u0131\u015ft\u0131. \u0130ngilizce, Frans\u0131zca ve Fars\u00e7a bilen&nbsp; M\u00fcfide \u0130lhan, se\u00e7ildikten sonra icraat\u0131yla T\u00fcrk kad\u0131nl\u0131\u011f\u0131n\u0131n siyasal hayattaki y\u00fcz a\u011f\u0131rt\u0131c\u0131 ba\u015far\u0131lar\u0131na bir yenisini daha eklenmi\u015f, \u015fehrin imar ve g\u00fczelle\u015fmesine b\u00fcy\u00fck \u00e7aba harcam\u0131\u015ft\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; M\u00fcfide \u0130lhan\u2019\u0131n yan\u0131s\u0131ra kad\u0131n belediye ba\u015fkan\u0131 denilince ilk akla gelen isimlerden biri de \u0130zmit Belediye Ba\u015fkan\u0131 Leyla Atakan\u2019d\u0131r. Dur durak bilmeyen Atakan \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131yla \u0130zmit\u2019i adeta ihya etmi\u015f, bu g\u00f6revini elim bir trafik kazas\u0131nda \u00f6l\u00fcnceye kadar s\u00fcrd\u00fcrm\u00fc\u015ft\u00fc. Atakan\u2019\u0131n yan\u0131 s\u0131ra, daha sonralar\u0131 milletvekili se\u00e7ilen \u00c7atalca Belediye Ba\u015fkan\u0131 \u00c7a\u011flayan Ege, yak\u0131n zamanlarda \u015ei\u015fli Belediye Ba\u015fkan\u0131 Fatma Girik de isimleri duyulmu\u015f bele kad\u0131n belediye ba\u015fkanlar\u0131 aras\u0131nda yeralmaktad\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p><\/p>\n\n\n\n<p><strong><u>\u0130LK&nbsp; MUHTAR : G\u00dcL HANIM<\/u><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; 1930-33 y\u0131llar\u0131 aras\u0131nda belediye meclislerinde g\u00f6sterdikleri ba\u015far\u0131l\u0131 \u00e7al\u0131\u015fma ile siyasi olgunlu\u011fa sahip olduklar\u0131n\u0131 kan\u0131tlayan T\u00fcrk kad\u0131n\u0131, siyasi hayattaki ikinci a\u015famas\u0131n\u0131 1933 y\u0131l\u0131nda yapt\u0131. 7 Nisan 1924 tarihli k\u00f6yler Yasas\u0131\u2019n\u0131n 24 ve 25 . maddelerinin de\u011fi\u015ftirilerek k\u00f6ylerde muhtar ve ihtiyar heyeti se\u00e7imlerinde T\u00fcrk Kad\u0131n\u0131n\u0131n oy kullanmas\u0131 kabul edildi.<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Yasan\u0131n 26 Ekim 1933 g\u00fcn\u00fc y\u00fcr\u00fcrl\u00fc\u011fe girmesinden iki hafta sonra T\u00fcrkiye\u2019nin ilk kad\u0131n muhtar\u0131 se\u00e7iliyor ve g\u00f6reve ba\u015fl\u0131yordu. Ayd\u0131na ba\u011fl\u0131 \u00c7ine \u0130l\u00e7esi\u2019nin Demirdere K\u00f6y\u00fcnde G\u00fcl (Esin ) Han\u0131m muhtar se\u00e7imini t\u00fcm erkek rakiplerini altederek kazanm\u0131\u015f, b\u00f6ylece \u201c T\u00fcrkiye\u2019nin ilk kad\u0131n muhtar\u0131 \u201c s\u0131fat\u0131n\u0131 alm\u0131\u015ft\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; G\u00fcl han\u0131m, muhtar olman\u0131n k\u0131vanc\u0131yla k\u00f6y\u00fcne neler yapm\u0131\u015ft\u0131 ki&#8230;. \u00f6ncelikle b\u00fcy\u00fck s\u0131k\u0131nt\u0131 kayna\u011f\u0131 olan su sorununu \u00e7\u00f6zm\u00fc\u015f, k\u00f6y\u00fcne okul yapt\u0131rm\u0131\u015f, ya\u015f\u0131 ilerleyip de okuma yazma \u00f6\u011frenemeyenlere \u00f6\u011fretmenlik yapm\u0131\u015f, kahvehanelerde kumar oynanmas\u0131n\u0131 yasaklam\u0131\u015ft\u0131. Ba\u015far\u0131l\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 nedeniyle Atat\u00fcrk\u2019ten taktirname alan G\u00fcl Han\u0131m \u201c Kad\u0131nlara e\u015fitlik kazand\u0131ran Atat\u00fcrk\u2019e minnettar\u0131m \u201c diyordu.<\/p>\n\n\n\n<p><\/p>\n\n\n\n<p><strong><u>&#8230; VE T\u00dcRK KADINI PARLEMENTODA<\/u><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Yaz\u0131m\u0131z\u0131n ba\u015f\u0131nda anlatt\u0131\u011f\u0131m\u0131z giibi 5 Aral\u0131k 1934 g\u00fcn\u00fc kabul edilen yasayla siyasal hayattaki son a\u015famay\u0131 yapan T\u00fcrk kad\u0131n\u0131 Ata\u2019ya \u015f\u00fckran mitinglerini tamamlad\u0131ktan sonra 8 \u015eubat\u2019ta yap\u0131lacak se\u00e7im i\u00e7in adayl\u0131k ba\u015fvurular\u0131na ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131.. Cumhuriyet Halk F\u0131rkas\u0131na ba\u015fvuran adaylar aras\u0131nda \u00e7o\u011funlu\u011fu \u00f6\u011fretmenler ve ilk \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131 belediyelerde yapan belediye meclis \u00fcyeleri \u00e7o\u011funlu\u011fu almaktayd\u0131. Bunlar aras\u0131nda bir de k\u00f6yl\u00fc kad\u0131n vard\u0131. Ankara\u2019n\u0131n Kazan K\u00f6y\u00fc Muhtar\u0131 Sat\u0131 kad\u0131n. Atat\u00fcrk b\u00f6lgede yapt\u0131\u011f\u0131 bir gezi s\u0131ras\u0131nda k\u00f6y muhtar\u0131 olan Sat\u0131 kad\u0131n\u2019la tan\u0131\u015fm\u0131\u015f, bu zeki ve \u00e7al\u0131\u015fkan T\u00fcrk kad\u0131n\u0131n\u0131n meclise girmesini istedi\u011finden ona milletvekilli\u011fi adayl\u0131\u011f\u0131 teklif etmi\u015fti.<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; 8 \u015eubat 1935 g\u00fcn\u00fc yap\u0131lan se\u00e7imlerle olu\u015fan Be\u015finci Meclisin 339 \u00fcyesi aras\u0131nda Cumhuriyet tarihinde ilk kez 18 kad\u0131n milletvekili de yeral\u0131yordu. T\u00fcrk kad\u0131n\u0131n\u0131n parlementodaki bu \u2018\u00f6nc\u00fc\u2019lerinin ya\u015flar\u0131, se\u00e7ildikleri yerler ve daha \u00f6nce yapt\u0131klar\u0131 i\u015fler \u015f\u00f6yle s\u0131ralan\u0131yordu:<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Mebrure G\u00f6nen\u00e7 ( 35-Afyon- Mersin Belediye Meclisi \u00fcyesi ), Sat\u0131 \u00c7\u0131rpan (45, Ankara- Kazan k\u00f6y\u00fc muhtar\u0131), T\u00fcrkan \u00d6rsba\u015fbu\u011f ( 35- Antalya- \u00d6\u011fretmen ), Sabiha G\u00f6k\u00e7\u00fcl ( 35- Bal\u0131kesir \u2013 \u00d6\u011fretmen), \u015eekibe \u0130nsel&nbsp;&nbsp; ( 49- Bursa- \u00dcretici ), Hatice \u00d6zgener&nbsp; ( 70- \u00c7ank\u0131r\u0131- \u00d6\u011fretmen ), Fatma Memik&nbsp; ( 32 \u2013 Edirne- Doktor), Huriye \u00d6niz ( 48- Diyarbak\u0131r- \u00d6\u011fretmen ), Nakiye&nbsp; Elg\u00fcn ( 53- Erzurum- \u00d6\u011fretmen), Fakihe \u00d6ymen (35- \u0130stanbul_\u00d6\u011fretmen), Banal Nevzat Ar\u0131man (32- \u0130zmir- CHP \u0130dare Heyeti \u00fcyesi- yazar ), Ferruh G\u00fcpg\u00fcp (44- Kayseri- CHP Belediye Meclisi \u00fcyesi),&nbsp; Bahire Bedia Morova (40- Konya- Bolu Meclis \u00fcyesi ), Mihri Pekta\u015f (40- Malatya- \u00d6\u011fretmen ), Meliha Ula\u015f ( 34- Samsun- \u00d6\u011fretmen ), Esma Nayman (36- Seyhan- \u00d6\u011fretmen), Sabiha G\u00f6rkey ( 47- S\u0131vas- \u00d6\u011fretmen ), Seniha H\u0131zal ( 38- Trabzon- \u00d6\u011fretmen )<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; \u0130lk kad\u0131n milletvekillerinin meclise girmesi, toplumda bir devrim olarak nitelenmi\u015fti. TBMM\u2019de yeralan erkek milletvekilleri, kad\u0131n milletvekillerinin ne yapaca\u011f\u0131n\u0131, nas\u0131l hareket edece\u011fini merakla bekliyorlard\u0131 . \u201c\u00d6nc\u00fc&nbsp; \u201c kad\u0131n milletvekilleri ise heyecanl\u0131 ve gururluydular. T\u00fcrk kad\u0131n\u0131n\u0131n saylav se\u00e7ilmesini nas\u0131l kar\u015f\u0131l\u0131yorsunuz ? sorusunu, arkada\u015flar\u0131 ad\u0131na Fakihe \u00d6ymen \u015f\u00f6yle cevapland\u0131r\u0131yordu:<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; \u201c Kad\u0131n hayat\u0131nda yap\u0131lan her at\u0131l\u0131\u015f, yurt kad\u0131nl\u0131\u011f\u0131n\u0131 y\u00fckseltmek, T\u00fcrk kad\u0131nl\u0131\u011f\u0131n\u0131 d\u00fcnya kad\u0131nl\u0131\u011f\u0131 kar\u015f\u0131s\u0131nda en b\u00fcy\u00fck de\u011fer olarak g\u00f6stermek i\u00e7indir. T\u00fcrk kad\u0131n\u0131n\u0131n saylav se\u00e7ilmesini bilhassa d\u00fcnya kad\u0131nl\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in m\u00fchim bir hadise biliyorum. Bana d\u00fc\u015fen en b\u00fcy\u00fck vazife hatta bor\u00e7 b\u00fct\u00fcn g\u00fcc\u00fcm&nbsp;&nbsp; ve enerjimle T\u00fcrk kad\u0131nl\u0131\u011f\u0131n\u0131n ataml\u0131k haklar\u0131n\u0131 tamamlayan siyasal vazifeyi ba\u015farmakt\u0131r.\u201d<\/p>\n\n\n\n<p><\/p>\n\n\n\n<p><strong><u>\u0130LK PART\u0130 GENEL BA\u015eKANI KADIN<\/u><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; \u0130lk Muhtar&#8230; \u0130lk Belediye Meclis \u00fcyeleri&#8230; \u0130lk Belediye Ba\u015fkan\u0131 ve ilk Milletvekili derken, 1 Kas\u0131m 1970 tarihli gazeteleri okuyan \u00f6zellikle kad\u0131nlar, yeni ilk bir ilkle daha kar\u015f\u0131la\u015fman\u0131n heyecan ve sevincini ya\u015fad\u0131lar.<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; T\u00fcrkiye \u0130\u015f\u00e7i Partisi Genel Ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131na, T\u00fcrk solunun y\u0131lmaz sava\u015f\u00e7\u0131lar\u0131ndan Behice Boran se\u00e7ilmi\u015fti. Y\u00fcksek \u00f6\u011frenimini Amerika\u2019n\u0131n Michigan \u00dcniversitesi Sosyoloji B\u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fc bitirerek yapan Boran Sosyolo\u011f olarak at\u0131ld\u0131\u011f\u0131 ya\u015fama \u00fcniversitede do\u00e7ent olarak ba\u015flam\u0131\u015f, 1948\u2019de siyasal g\u00f6r\u00fc\u015fleri gerek\u00e7e g\u00f6sterilerek \u00fcniversite ile ili\u015fkisi kesilmi\u015f, bir dizi olaydan sonra 1962\u2019de T\u0130P\u2019e kaydolmu\u015ftu. 1965 y\u0131l\u0131nda Urfa Milletvekili olarak TBMM\u2019ye giren Behice Boran, k\u0131sa bir s\u00fcre sonra parti ba\u015fkan\u0131 Mehmet Ali Aybar\u2019\u0131n g\u00f6r\u00fc\u015fleriyle ters d\u00fc\u015f\u00fcyor, Aybar ve arkada\u015flar\u0131n\u0131n partiden ayr\u0131lmas\u0131ndan sonra T\u0130P\u2019in 31 Ekim 1970 g\u00fcn\u00fc yap\u0131lan 4. B\u00fcy\u00fck Kongresinde parti genel Ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131na se\u00e7iliyordu. Behice Boran\u2019\u0131n bundan sonraki ya\u015fam\u0131 da m\u00fccadele i\u00e7inde ge\u00e7ecek ve 1981 de Bel\u00e7ika\u2019da \u00f6l\u00fcm\u00fcyle noktalanacakt\u0131&#8230;<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Acaba Behice Boran\u2019a gereken de\u011fer verildi mi ?&nbsp; Bu sorunun cevab\u0131n\u0131 onun o\u011flu Durdun Hatko\u2019dan alal\u0131m:<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; \u201c Annem Behice Boran bu toplumda de\u011feri bilinmeden, kendisinden hi\u00e7 faydalan\u0131lmadan mutsuzlu\u011fa, ac\u0131lara mahkum edildi. Ona lay\u0131k oldu\u011fu yer verilmedi&#8230;\u201d<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Behice Boran, T\u0130P Davas\u0131 nedeniyle \u00e7arpt\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131 hapis cezas\u0131n\u0131 \u00e7ekerken, \u0130stanbul\u2019da bir araya gelen kad\u0131nlar 17 Kas\u0131m 1972 g\u00fcn\u00fc \u201c T\u00fcrkiye Ulusal Kad\u0131nlar Partisi\u2019ni kuruyordu. 16 kad\u0131n\u0131n kurdu\u011fu partinin genel ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131na Melike Bayburt getirilirken, parti amblemi olarak s\u0131rt\u0131nda mermi ta\u015f\u0131yan bir kad\u0131n fig\u00fcr\u00fc se\u00e7ildi. Partinin t\u00fcz\u00fck ve program\u0131n\u0131 \u0130stanbul valisi Vefa Poyraz\u2019a sunan kad\u0131nlar \u201c \u0130steyen erkeklerin de&nbsp; partilerine kat\u0131labilece\u011fini \u201c a\u00e7\u0131klam\u0131\u015flard\u0131. Ancak bu parti beklenen ilgiyi g\u00f6rmedi.<\/p>\n\n\n\n<p><\/p>\n\n\n\n<p><strong><u>\u0130LK KADIN BAKANLAR<\/u><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; 12 Mart 1971 Muhturas\u0131ndan sonra Nihat Erim taraf\u0131ndan kurulan \u201c Erim Kabinesinde\u201d Cumhuriyet tarihinde ilk kez bir han\u0131m bakanl\u0131\u011fa getiriliyor, TBMM d\u0131\u015f\u0131nda o tarihlerde Ankara T\u0131p Fak\u00fcltesi\u2019nde g\u00f6revli Prof. T\u00fcrkan Akyol Sa\u011fl\u0131k Bakanl\u0131\u011f\u0131na atan\u0131yordu. Akyol, Bakanl\u0131k teklifini al\u0131nca adeta \u201c\u015fok\u201d ge\u00e7irdi\u011fini s\u00f6ylemi\u015f, hislerini k\u0131saca \u015f\u00f6yle \u00f6zetlemi\u015fti:<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; \u201c Bu bir \u015feref. B\u00fcy\u00fck bir \u015feref. Bir kad\u0131n olarak \u00e7ok b\u00fcy\u00fck \u015feref. Son derece b\u00fcy\u00fck bir sorumluluk alt\u0131nday\u0131m. Bu mevkiye beni lay\u0131k g\u00f6renleri mahcup etmemek. Bir kad\u0131n\u0131n bakan olarak g\u00f6rev yapabilece\u011fini g\u00f6stermek i\u00e7in b\u00fct\u00fcn gayretlerimi ortaya koyaca\u011f\u0131m&#8230;\u201d<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Daha sonra Ankara \u00dcniversitesi Rekt\u00f6rl\u00fc\u011f\u00fcne getirilecek olan T\u00fcrkan Akyol, kabineye d\u0131\u015fardan atanm\u0131\u015ft\u0131. Yani milletvekili se\u00e7ilip meclise girmemi\u015fti. Bu tarihten 16 y\u0131l sonra \u0130stanbul\u2019dan milletvekili se\u00e7ilen \u0130mren Aykut, \u0130kinci \u00d6zal H\u00fck\u00fcmetinde \u00c7al\u0131\u015fma ve Sosyal G\u00fcvenlik Bakanl\u0131\u011f\u0131 g\u00f6revine atan\u0131yor, b\u00f6ylece \u201c Se\u00e7imle h\u00fck\u00fcmete giren ilk kad\u0131n bakan\u201d s\u0131fat\u0131n\u0131 kazan\u0131yordu.<\/p>\n\n\n\n<p><\/p>\n\n\n\n<p><strong><u>\u0130LK HANIM VAL\u0130<\/u><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; T\u00fcrk Kad\u0131n\u0131n\u0131n siyasal hayattaki temsilcileri pe\u015fpe\u015fe g\u00f6reve ba\u015flarken, b\u00fcrokratik alanda da geli\u015fmeler olmaktayd\u0131. \u00d6rne\u011fin Petrol ofisi Genel M\u00fcd\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcne ilk kez bir kad\u0131n atanm\u0131\u015f, Hazine Genel M\u00fcd\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc kad\u0131nlar\u0131n eline teslim edilmi\u015f, y\u00fcksek mahkemelerde kad\u0131n \u00fcyeler g\u00f6reve ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131 ama devleti temsil eden vali yada kaymakamlar aras\u0131nda adlar\u0131 ge\u00e7miyordu.<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; 1991 y\u0131l\u0131n\u0131n 7 Temmuz 1991 g\u00fcn\u00fc Kad\u0131nlar D\u00fcnyas\u0131 g\u00fczel bir m\u00fcjde ile \u00e7alkaland\u0131. D\u00f6nemin i\u00e7i\u015fleri Bakan\u0131 Mustafa Kalemli, Bo\u011fazi\u00e7i Yabanc\u0131 Diller Y\u00fcksek Okulu&nbsp; \u00f6\u011fretim g\u00f6revlisi evli ve bir \u00e7ocuk annesi Lale Aytaman\u2019\u0131 Mu\u011fla Valili\u011fine atam\u0131\u015ft\u0131. Kalemli. \u201c Bu atama ile T\u00fcrk kad\u0131n\u0131 m\u00fclki idare i\u00e7indeki yerini ald\u0131. Bu h\u00fck\u00fcmet olarak T\u00fcrk kad\u0131n\u0131na verdi\u011fimiz \u00f6nemi g\u00f6steriyor.\u201d diyordu.<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; \u201c Teklifi duydu\u011fum zaman kulaklar\u0131ma inanamad\u0131m, \u00c7ok sevindim diyen Han\u0131m Vali, ya da Vali Han\u0131m, B\u00fcy\u00fckel\u00e7i Reha Aytaman ile evli olup bir \u00e7ocuk annesiydi. Almanca, \u0130ngilizce ve \u0130talyanca biliyor, e\u015fi gibi \u00e7evreci olu\u015fuyla dikkati \u00e7ekiyordu.<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Gazetecilere \u201c \u0130\u00e7imde tatl\u0131 bir heyecan var. Bu g\u00f6revi en iyi \u015fekilde s\u00fcrd\u00fcrmeye \u00e7al\u0131\u015faca\u011f\u0131m \u201c diyen Lale Aytaman, ger\u00e7ekten de Mu\u011fla\u2019da g\u00f6revini ba\u015far\u0131yla yapt\u0131. Bu ba\u015far\u0131 ona siyasetin yollar\u0131n\u0131 a\u00e7t\u0131 ve 20. d\u00f6nemde ANAP\u2019tan Mu\u011fla Milletvekili se\u00e7ildi.<\/p>\n\n\n\n<p><\/p>\n\n\n\n<p><strong><u>\u201c KAYMAKAMLIK \u0130STER\u0130Z \u201c<\/u><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Siyasal Bilgiler Fak\u00fcltesi \u0130dari \u015eubesi\u2019nden ilk k\u0131z \u00f6\u011frencinin mezun oldu\u011fu y\u0131llarda g\u00fcndeme Kad\u0131nlar\u0131n da kaymakam olmas\u0131 konusu geldi. Kad\u0131nlar\u0131n, kaymakam olmas\u0131n\u0131 &nbsp;yasaklayan herhangi bir yasa maddesi olmamas\u0131na ra\u011fmen \u0130\u00e7i\u015fleri Bakanl\u0131\u011f\u0131 ba\u015fvuruda bulunan kad\u0131nlar\u0131 1940 y\u0131l\u0131nda al\u0131nm\u0131\u015f bir karara dayanarak geri \u00e7evirmekteydi.<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Feminist ak\u0131mlar\u0131n 1980\u2019lerden ba\u015flayarak h\u0131zlanmas\u0131, \u00e7al\u0131\u015fan kad\u0131nlar\u0131n devletten kre\u015f, do\u011fum izninin artt\u0131r\u0131lmas\u0131 gibi isteklerde bulunmas\u0131n\u0131n yan\u0131s\u0131ra kad\u0131nlar\u0131n kaymakaml\u0131k konusu yeniden gazete s\u00fctunlar\u0131na yans\u0131yor, \u201c Kaymakaml\u0131k isteriz \u201c diyenlerin say\u0131s\u0131 h\u0131zla art\u0131yordu. Bu arada ilk kad\u0131n vali Mu\u011fla\u2019da, \u0130lk kad\u0131n ba\u015fbakan Tansu \u00c7iller de Ankarada 1993 y\u0131l\u0131n\u0131n Haziran ay\u0131nda g\u00f6reve ba\u015flam\u0131\u015f, ancak kad\u0131nlar\u0131n kaymakanl\u0131\u011f\u0131ndan ses \u00e7\u0131kmam\u0131\u015ft\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Yeni bir y\u00fczy\u0131l\u0131n ba\u015flamas\u0131na sekiz y\u0131l kala \u0130\u00e7i\u015fleri Bakanl\u0131\u011f\u0131 nihayet konuya e\u011filiyor, kaymakam olmak isteyen kad\u0131nlar i\u00e7in s\u0131nav a\u00e7\u0131yordu 1992 y\u0131l\u0131nda a\u00e7\u0131lan s\u0131nav\u0131 kazand\u0131ktan sonra \u00fc\u00e7 y\u0131l s\u00fcreyle kursa tabi tutulan adaylardan Elif Aslan kursu \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fcl\u00fckle bitirip Burdur\u2019un A\u011flasun \u0130l\u00e7esine,&nbsp;&nbsp; arkada\u015f\u0131 \u00d6zlem Bozkurt ise&nbsp; \u00c7ank\u0131r\u0131\u2019n\u0131n Orta \u0130l\u00e7esine ilk kad\u0131n kaymakam olarak atand\u0131lar.<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; T\u00fcrkiye Cumhuriyeti\u2019nin ilk kad\u0131n kaymakamlar\u0131 1995 y\u0131l\u0131nda g\u00f6reve ba\u015flarken, 23 ya\u015f\u0131ndaki Aslan \u201c Kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 sevgi ve sayg\u0131 s\u0131n\u0131rlar\u0131 i\u00e7inde \u00fczerime d\u00fc\u015fen g\u00f6revi ve elimden geleni yapaca\u011f\u0131m. \u0130dealim iyi bir kaymakam olmak\u201d diyordu. 28 ya\u015f\u0131ndaki \u00d6zlem Bozkurt ise kesin bir ifadeyle konu\u015fmu\u015f \u201cBayanlar\u0131n da bu i\u015fi en iyi \u015fekilde yapabilece\u011fini g\u00f6sterece\u011fiz \u201c demi\u015fti.<\/p>\n\n\n\n<p><\/p>\n\n\n\n<p><strong><u>&#8230; VE KADININ ZAFER\u0130<\/u><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; 14 Haziran 1993 g\u00fcn\u00fc gazetelerin \u00e7o\u011fu \u201c Kad\u0131n\u0131n Zaferi \u201c ba\u015fl\u0131\u011f\u0131 alt\u0131nda Prof. Dr. Tansu \u00c7iller\u2019in b\u00fcy\u00fck boy bir foto\u011fraf\u0131n\u0131 yay\u0131nl\u0131yarak T\u00fcrkiye Cumhuriyeti\u2019nin ilk kad\u0131n ba\u015fbakan\u0131n\u0131n g\u00f6rteve ba\u015flad\u0131\u011f\u0131n\u0131 duyuruyorlard\u0131&#8230;<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Kimdi Tansu \u00c7iller ? Nas\u0131l olmu\u015ftu da politikaya at\u0131l\u0131\u015f\u0131n\u0131n daha \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc y\u0131l\u0131 dolmadan Ba\u015fbakan olmay\u0131 ba\u015farm\u0131\u015ft\u0131 ?<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Prof. \u00c7iller, siyasete at\u0131lmadan \u00f6nce Bo\u011fazi\u00e7i \u00dcniversitesinde \u00f6\u011fretim \u00fcyesi olarak g\u00f6rev yap\u0131yordu. \u0130ktisat Prof\u00f6s\u00f6r\u00fcyd\u00fc ve Turgut \u00d6zal\u2019\u0131n ekonomik politikas\u0131 s\u0131k s\u0131k ele\u015ftirmekteydi.&nbsp; Bu ele\u015ftiriler, DYP Genel Ba\u015fkan\u0131 S\u00fcleyman Demirel\u2019in dikkatini \u00e7ekti\u011finden partinin \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc b\u00fcy\u00fck kongresinde \u201c imaj \u201c ve \u201cvitrin \u201c yenileme tart\u0131\u015fmalar\u0131 s\u0131ras\u0131nda onun partiye kazand\u0131r\u0131lmas\u0131 \u00fczerinde durulmu\u015f, yap\u0131lan teklifi kabul etti\u011finden 23 Kas\u0131m 1990 g\u00fcn\u00fc g\u00f6rkemli bir t\u00f6renle DYP\u2019ye kat\u0131lm\u0131\u015ft\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; \u00c7iller gen\u00e7ti, g\u00fczeldi, al\u0131ml\u0131yd\u0131 ve konu\u015fmas\u0131yla geni\u015f halk y\u0131\u011f\u0131nlar\u0131n\u0131 etkilemeyi ba\u015far\u0131yordu. Partinin genel ba\u015fkan yard\u0131mc\u0131s\u0131 olarak g\u00f6reve ba\u015flad\u0131. 1991 y\u0131l\u0131 Ekiminde yap\u0131lan ve ANAP iktidar\u0131n\u0131 sona erdiren se\u00e7imden sonra kurulan DYP_SHP koalisyon h\u00fck\u00fcmetinde ekonomiden sorumlu devlet bakanl\u0131\u011f\u0131na atand\u0131. A\u00e7t\u0131\u011f\u0131 ilk ekonomik paket muhalefet taraf\u0131ndan be\u011fenilmeyen ve \u201c Pembe vaatler \u201c olarak nitelenen \u00c7iller kimi zaman icraat\u0131 nedeniyle Demirel ve b\u00fcrokratlara ters d\u00fc\u015fmesine ra\u011fmen g\u00f6revini s\u00fcrd\u00fcrd\u00fc.<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Cumhurba\u015fkan\u0131 Turgut \u00d6zal\u2019\u0131n 17 Nisan 1993 g\u00fcn\u00fc beklenmedik bir \u015fekilde \u00f6l\u00fcm\u00fc t\u00fcm yurtta b\u00fcy\u00fck \u00fcz\u00fcnt\u00fc yarat\u0131rken, siyasi dengelern de alt \u00fcst olmas\u0131na yola\u00e7t\u0131. 16 May\u0131s g\u00fcn\u00fc DYP Genel Ba\u015fkan\u0131 ve Ba\u015fbakan S\u00fcleyman Demirel TBMM\u2019de yap\u0131lan oylama sonucu T\u00fcrkiye Cumhuriyeti\u2019nin 9. Cumhurba\u015fkan\u0131 se\u00e7ildi. Bo\u015falan DYP Genel Ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in de ola\u011fan\u00fcst\u00fc kongre yap\u0131lacakt\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Kongrede en g\u00fc\u00e7l\u00fc aday olmas\u0131 beklenen H\u00fcsamettin Cindoruk\u2019un aday olmayaca\u011f\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131klamas\u0131ndan sonra \u00c7iller harekete ge\u00e7ti. Kar\u015f\u0131s\u0131nda&nbsp; y\u0131llar\u0131n politikac\u0131s\u0131&nbsp; \u0130smet Sezgin ve K\u00f6ksal Toptan bulunmaktayd\u0131. Ancak \u00c7iller rakiplerini yenilgiye u\u011fratarak adayl\u0131ktan \u00e7ekilmelerini sa\u011flad\u0131 ve DYP Genel Ba\u015fkan\u0131 se\u00e7ilmeyi ba\u015fard\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Bir g\u00fcn sonra 14 Haziran 1993 g\u00fcn\u00fc, Prof. \u00c7iller, Cumhurba\u015fkan\u0131 Demirel taraf\u0131ndan yeni h\u00fck\u00fcmeti kurmakla g\u00f6revlendiriliyor. T\u00fcrkiye\u2019nin 50. h\u00fck\u00fcmetini ( DYP &#8211; SHP ortakl\u0131\u011f\u0131 ) T\u00fcrkiye\u2019nin ilk kad\u0131n ba\u015fbakan\u0131 kuruyordu.<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; 1993\u2019ten g\u00fcn\u00fcm\u00fcze kadar ge\u00e7en 10 y\u0131l i\u00e7inde olup bitenler daha d\u00fcnm\u00fc\u015f\u00e7esine haf\u0131zalarda ya\u015f\u0131yor.. Bilmiyoruz, yeni bir \u015fey eklemeye gerek var m\u0131 ?<\/p>\n\n\n\n<p><\/p>\n\n\n\n<p><\/p>\n\n\n\n<p class=\"has-medium-font-size\"><strong>\u0130LK M\u0130LLETVEK\u0130LLER\u0130NDEN T\u00dcRKAN \u00d6RSBA\u015eBU\u011e \u0130LE S\u00d6YLE\u015e\u0130<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>\u201cKADINLARIMIZIN ALACA\u011eI H\u0130\u00c7B\u0130R HAK KALMAMI\u015eTIR\u201d<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; \u0130stanbul\u2019da Bo\u011fazi\u00e7i Lisesi \u00f6\u011fretmenlerinden T\u00fcrkan (\u00d6rsba\u015fbu\u011f) han\u0131m, kad\u0131nlara se\u00e7me ve se\u00e7ilme hakk\u0131 tan\u0131nmas\u0131ndan sonra Antalya\u2019dan adayl\u0131\u011f\u0131n\u0131 koymu\u015f, adayl\u0131\u011f\u0131 uygun g\u00f6r\u00fclerek listelere al\u0131nm\u0131\u015ft\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; 8 \u015eubat 1935 g\u00fcn\u00fc yap\u0131lan se\u00e7imi kazanarak milletvekili olan T\u00fcrkan \u00d6rsba\u015fbu\u011f ile zaman\u0131n pop\u00fcler dergilerinden Yedig\u00fcn yazar\u0131 Hikmet Feridun Es, bir s\u00f6yle\u015fi yapm\u0131\u015f, 10 y\u0131ll\u0131k \u00f6\u011fretmen olan T\u00fcrkan han\u0131m \u00f6zetle \u015funlar\u0131 s\u00f6ylemi\u015fti:<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; \u201c Ben B\u00fcy\u00fck Millet Meclisinw kad\u0131nlar\u0131n temsilcisi olarak girmedim. Hay\u0131r&#8230; \u00d6zellikle bu noktay\u0131 \u00f6nemle kaydetmenizi rica ederim. Ben katiyen bir kad\u0131n temsilci de\u011filim. Mecliste kad\u0131nlar\u0131n \u015fu veya bu hukukunu savunmak i\u00e7in saylav ( milletvekili ) olmu\u015f da de\u011filim. \u00c7\u00fcnk\u00fc art\u0131k T\u00fcrk kad\u0131n\u0131 b\u00fct\u00fcn haklar\u0131n\u0131 elde etmi\u015ftir. T\u00fcrk kad\u0131n\u0131 en m\u00fctekamil, en ileri, en ideal cemiyetlerdeki b\u00fct\u00fcn haklar\u0131 kazanm\u0131\u015ft\u0131r. Madem ki art\u0131k saylav bile olmu\u015ftur. O halde isteyecek bir kal\u0131yor mu ?<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Kad\u0131nlar\u0131m\u0131za art\u0131k verilecek ve onlar taraf\u0131ndan istenecek hak kalmam\u0131\u015ft\u0131r. Tekrar ediyorum: Ben kad\u0131n saylav, kad\u0131n m\u00fcmessili, kad\u0131n m\u00fcdafii olarak meclise gitmiyorum. Ben kad\u0131n m\u00fcmessili de\u011filim, bu ulusun m\u00fcmessiliyim. T\u0131pk\u0131 bir erkek saylav gibi \u201c<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>\u015eimdiye kadar hi\u00e7bir kad\u0131n te\u015fekk\u00fcl\u00fcnde bulundunuz mu?<\/li>\n\n\n\n<li>Hay\u0131r<\/li>\n\n\n\n<li>Madem ki memlekette bir kad\u0131n meselesi kalmam\u0131\u015ft\u0131r. O halde kad\u0131n te\u015fekk\u00fcllerine, kad\u0131n haklar\u0131n\u0131 almak i\u00e7in hala \u00e7al\u0131\u015fan kad\u0131n te\u015fkilat\u0131na luzum var m\u0131 ?<\/li>\n\n\n\n<li>Evet&#8230; Art\u0131k bu gibi te\u015fekk\u00fcller daha ziyade sosyal veya hay\u0131r i\u015fleriyle u\u011fra\u015facakt\u0131r zannederim.\u00a0 Bundan sonra kad\u0131n te\u015fkilatlar\u0131n\u0131n gayesi daha ziyade i\u00e7timai sahalarda kad\u0131nl\u0131\u011f\u0131n seviyesini y\u00fckseltmeye inhisar edecektir. Yoksa art\u0131k bu memlekette kad\u0131nl\u0131\u011f\u0131n hukuk cephesinden u\u011fra\u015faca\u011f\u0131 bir mesele kalmam\u0131\u015ft\u0131r.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p>Yedig\u00fcn dergisi, 27 \u015eubat 1935<\/p>\n\n\n\n<p><\/p>\n\n\n\n<p class=\"has-white-color has-vivid-red-background-color has-text-color has-background has-link-color wp-elements-92412fdc0da74d8f2b8f881cedcbcd35\"><strong>SE\u00c7\u0130M YILLARINA G\u00d6RE TBMM\u2019YE G\u0130REN<\/strong> <strong>KADIN PARLEMENTER SAYISI<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong><u>SE\u00c7\u0130M YILI<\/u><\/strong><strong> &nbsp;&nbsp;&nbsp; <u>TOPLAM M\u0130LLETVEK\u0130L\u0130<\/u>&nbsp;&nbsp;&nbsp; &nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; <u>KADIN M\u0130LLETVEK\u0130L\u0130<\/u><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>1935&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; 395&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; 18<\/p>\n\n\n\n<p>1939&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; 400&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; 15<\/p>\n\n\n\n<p>1943&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; 435&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; 16<\/p>\n\n\n\n<p>1946&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; 455&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; 9<\/p>\n\n\n\n<p>1950&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; 487&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; 3<\/p>\n\n\n\n<p>1954&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; 535&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; 4<\/p>\n\n\n\n<p>1957&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; 610&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; 7<\/p>\n\n\n\n<p>1961&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; 450&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; 3<\/p>\n\n\n\n<p>1965&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; 450&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; 8<\/p>\n\n\n\n<p>1969&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; 450&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; 5<\/p>\n\n\n\n<p>1973&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; 450&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; 6<\/p>\n\n\n\n<p>1977&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; 450&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; 4<\/p>\n\n\n\n<p>1983&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; 400&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; 12<\/p>\n\n\n\n<p>1987&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; 450&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; 6<\/p>\n\n\n\n<p>1991&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; 450&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; 8<\/p>\n\n\n\n<p>1995&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; 550&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; 13<\/p>\n\n\n\n<p>1999&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; 550&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; 22<\/p>\n\n\n\n<p>2002&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; 550&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; 24<\/p>\n\n\n\n<p>Not: T\u00fcrk kad\u0131n\u0131 1961-1980 aras\u0131nda g\u00f6rev yapan Cumhuriyet Senatosunda da toplam 10 \u00fcye ile temsil edilmi\u015ftir.<\/p>\n\n\n\n<p><\/p>\n\n\n\n<p class=\"has-white-color has-vivid-red-background-color has-text-color has-background has-link-color has-medium-font-size wp-elements-c64aa851bfd96659d7c333abf296dae2\"><strong>POL\u0130T\u0130KADA VE B\u00dcROKRAS\u0130DE CUMHUR\u0130YET\u0130N \u00d6NC\u00dc KADINLARI<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>\u0130lk Muhtar \u00a0<\/strong>\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 \u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0: G\u00fcl ( Esin ) Han\u0131m<\/p>\n\n\n\n<p><strong>\u0130lk Belediye Meclisi \u00dcyeleri\u00a0<\/strong>\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 : Latife Bekir, Nakiye Han\u0131m, Rana Sani, Yaver Han\u0131m, Refika Beh\u00e7et Han\u0131m, Safiye H\u00fcseyin<\/p>\n\n\n\n<p><strong>\u0130lk Belediye Ba\u015fkan\u0131\u00a0<\/strong>\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 : M\u00fcfide \u0130lhan ( Mersin )<\/p>\n\n\n\n<p><strong>\u0130lk Milletvekilleri\u00a0\u00a0<\/strong>\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 : Mebrure G\u00f6nen\u00e7, Sat\u0131 \u00c7\u0131rpan, T\u00fcrkan \u00d6rsba\u015fbu\u011f, Sabiha G\u00f6k\u00e7\u00fcl, \u015eekibe \u0130nsel, Hatice \u00d6zgener, Huriye \u00d6niz, Fatma Memik, Nakiye Elg\u00fcn, Fakihe \u00d6ymen, Banal Nevzat Ar\u0131man, Ferruh G\u00fcpg\u00fcp, Bahire Bedia Mihri Pekta\u015f, Meliha Ula\u015f, Esma Nayman, Sabiha G\u00f6rkay, Seniha H\u0131zal,<\/p>\n\n\n\n<p><strong>D\u0131\u015far\u0131da atamayla gelen ilk bakan<\/strong>: Prof. T\u00fcrkan Akyol<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Se\u00e7imle gelen ilk bakan\u00a0<\/strong>\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 :\u0130mren Aykut<\/p>\n\n\n\n<p><strong>\u0130lk Ba\u015fbakan\u00a0\u00a0<\/strong>\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 : Prof. Dr. Tansu \u00c7iller<\/p>\n\n\n\n<p><strong>\u0130lk TBMM Ba\u015fkan vekili<\/strong>\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 : Nermin Neft\u00e7i<\/p>\n\n\n\n<p><strong>\u0130lk Senat\u00f6rler\u00a0\u00a0<\/strong>\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 : Adile Ayda, Mualla Akarca, Mebrure Aksoley<\/p>\n\n\n\n<p><strong>\u0130lk Parti Genel Ba\u015fkan\u0131\u00a0<\/strong>\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 : Behice Boran<\/p>\n\n\n\n<p><strong>\u0130lk Parti \u00dcyesi\u00a0\u00a0<\/strong>\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 : Afet \u0130nan<\/p>\n\n\n\n<p><strong>\u0130lk Vali\u00a0<\/strong>\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 : Lale Aytaman<\/p>\n\n\n\n<p><strong>\u0130lk Kaymakamalar\u00a0<\/strong>\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 : Elif Aslan, \u00d6zlem Bozkurt<\/p>\n\n\n\n<p><strong>\u0130lk \u00dcniversite rekt\u00f6r\u00fc<\/strong>\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 : Prof. Dr. Saffet R\u0131za Alper<\/p>\n\n\n\n<p><strong>\u0130lk Profes\u00f6r<\/strong>\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 : Faz\u0131la \u015eevket<\/p>\n\n\n\n<p><strong>\u0130lk dan\u0131\u015ftay Ba\u015fkan\u0131<\/strong>\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 : F\u00fcr\u00fczan \u0130kincio\u011fullar\u0131<\/p>\n\n\n\n<p><strong>\u0130lk Dan\u0131\u015ftay \u00fcyesi<\/strong>\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 : \u015e\u00fckran Esmerer<\/p>\n\n\n\n<p><strong>\u0130lk Yarg\u0131tay \u00dcyesi\u00a0<\/strong>\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 : Melahat Ruacan<\/p>\n\n\n\n<p><strong>\u0130lk Y\u00fcksek Mahkeme Ba\u015fkan\u0131<\/strong>\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 : Firdevs Mente\u015fe<\/p>\n\n\n\n<p><strong>\u0130lk Yarg\u0131tay Daire Ba\u015fkan\u0131<\/strong>\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 : T\u00fcrkan G\u00fcven<\/p>\n\n\n\n<p><strong>\u0130lk Say\u0131\u015ftay \u00dcyesi<\/strong>\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 : Ferh\u00fcnisa Etmen<\/p>\n\n\n\n<p><strong>\u0130lk Hakim\u00a0\u00a0<\/strong>\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 : Suat Berk<\/p>\n\n\n\n<p><strong>\u0130lk Savc\u0131\u00a0\u00a0\u00a0<\/strong>\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 : T\u00fcz\u00fcnkan Ko\u00e7hisaro\u011flu<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Kamuda ilk Genel M\u00fcd\u00fcr\u00a0<\/strong>\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 : \u015eeyda Odyakmaz<\/p>\n\n\n\n<p><strong>\u0130lk Hazine Genel M\u00fcd\u00fcr\u00fc<\/strong>\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 : Aysel \u00d6ymen<\/p>\n\n\n\n<p><strong>\u0130lk Emniyet M\u00fcd\u00fcr\u00fc<\/strong>\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 : Feriha sanerk<\/p>\n\n\n\n<p><strong>\u0130lk B\u00fcy\u00fckel\u00e7i\u00a0\u00a0<\/strong>\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 : Filizdin\u00e7men<\/p>\n\n\n\n<p><strong>\u0130lk Hesap Uzmanlar\u0131\u00a0<\/strong>\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 : M\u00fc\u015ferref \u00c7all\u0131lar, G\u00fczide Amark<\/p>\n\n\n\n<p><strong>\u0130lk Karakol Amiri<\/strong>\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 : Nevlan Kulak<\/p>\n\n\n\n<p><strong>\u0130lk Milli E\u011fitim M\u00fcd\u00fcr\u00fc<\/strong>\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 : G\u00fcler Karak\u00fclah<\/p>\n\n\n\n<p><strong>\u0130lk Polis<\/strong>\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 : Bet\u00fcl Diker<\/p>\n\n\n\n<p><strong>\u0130lk Subay<\/strong>\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 : \u00dclk\u00fc Sema Toks\u00f6z<\/p>\n\n\n\n<p><strong>\u0130lk M\u00fczeci\u00a0<\/strong>\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 : Seniha Sami<\/p>\n\n\n\n<p><strong>\u0130lk B\u00f6lge \u00c7al\u0131\u015fma M\u00fcd\u00fcr\u00fc<\/strong>\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 : Zehra \u00d6zbil Dilek<\/p>\n\n\n\n<p><strong>\u0130lk Zab\u0131ta memuresi\u00a0<\/strong>\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 : Afife \u0130pek<\/p>\n\n\n\n<p><strong>\u0130lk PTT Da\u011f\u0131t\u0131c\u0131s\u0131\u00a0<\/strong>\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 : Melekper K\u0131l\u0131\u00e7<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Not:<\/strong>  Bu isimlerin bir b\u00f6l\u00fcm\u00fc 1983 y\u0131l\u0131nda kurulan\u00a0 TBMM Kad\u0131n \u00a0Haklar\u0131 50. Y\u0131l Kutlama Faaliyetleri Y\u00fcr\u00fctme ve Koordinasyon Komitesi taraf\u0131ndan saptanarak hayatta olanlara birer plaket verilmi\u015f, 1983 sonras\u0131 i\u00e7in gazetelerdeki haberlerden yararlan\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u0130LK MUHTAR G\u00dcL HANIM\u2019DAN \u00c7\u0130LLER\u2019E POL\u0130T\u0130KA VE B\u00dcROKRAS\u0130\u2019DE CUMHUR\u0130YET\u2019\u0130N \u00d6NC\u00dc KADINLARI &nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; CUMHUR\u0130YET\u0130N 80. YILD\u00d6N\u00dcM\u00dc &nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; POL\u0130T\u0130KA VE B\u00dcROKRAS\u0130\u2019DE KADINLAR \u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 T\u00fcrk Kad\u0131n\u0131, Cumhuriyet ilan edildi\u011fi s\u0131rada siyasal ve medeni haklardan yoksun bulunuyordu. O\u2019na ger\u00e7ek de\u011feri veren Atat\u00fcrk\u2019\u00fcn istek ve giri\u015fimleriyle bu haklar\u0131 kademeli olarak sa\u011fland\u0131. Buna ra\u011fmen T\u00fcrk Kad\u0131n\u0131 vali olabilmek i\u00e7in 68, Ba\u015fbakanl\u0131k [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":138,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_regular_price":[],"currency_symbol":[],"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[130,129,128],"class_list":["post-135","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-uncategorized","tag-ilk","tag-kadin","tag-siyaset"],"post_slider_layout_featured_media_urls":{"thumbnail":["http:\/\/www.ertanunal.com\/wp-content\/uploads\/2025\/11\/19930614001p-150x150.jpg",150,150,true],"post_slider_layout_landscape_large":["http:\/\/www.ertanunal.com\/wp-content\/uploads\/2025\/11\/19930614001p-600x800.jpg",600,800,true],"post_slider_layout_portrait_large":["http:\/\/www.ertanunal.com\/wp-content\/uploads\/2025\/11\/19930614001p.jpg",600,883,false],"post_slider_layout_square_large":["http:\/\/www.ertanunal.com\/wp-content\/uploads\/2025\/11\/19930614001p.jpg",600,883,false],"post_slider_layout_landscape":["http:\/\/www.ertanunal.com\/wp-content\/uploads\/2025\/11\/19930614001p-600x400.jpg",600,400,true],"post_slider_layout_portrait":["http:\/\/www.ertanunal.com\/wp-content\/uploads\/2025\/11\/19930614001p.jpg",600,883,false],"post_slider_layout_square":["http:\/\/www.ertanunal.com\/wp-content\/uploads\/2025\/11\/19930614001p-600x600.jpg",600,600,true],"full":["http:\/\/www.ertanunal.com\/wp-content\/uploads\/2025\/11\/19930614001p.jpg",600,883,false]},"_links":{"self":[{"href":"http:\/\/www.ertanunal.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/135","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"http:\/\/www.ertanunal.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/www.ertanunal.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.ertanunal.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.ertanunal.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=135"}],"version-history":[{"count":3,"href":"http:\/\/www.ertanunal.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/135\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":139,"href":"http:\/\/www.ertanunal.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/135\/revisions\/139"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.ertanunal.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/138"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/www.ertanunal.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=135"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/www.ertanunal.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=135"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/www.ertanunal.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=135"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}